Next News - การก้าวเข้าสู่ยุค AI ที่อาจมีปัญญาเหนือมนุษย์ในทุกด้าน (Artificial General Intelligence หรือ AGI) ภายในไม่กี่ปีข้างหน้า กำลังสร้างแรงสั่นสะเทือนต่อความมั่นคงในอาชีพการงานทั่วโลก ท่ามกลางคำถามสำคัญที่ว่าในอนาคตมนุษย์จะหารายได้จากไหนมาเลี้ยงชีพ หากหุ่นยนต์และปัญญาประดิษฐ์เข้ามาทำหน้าที่แทนคนเกือบทั้งหมด
ศ.กิตติคุณ ดร. วรศักดิ์ กนกนุกุลชัย ราชบัณฑิต ได้หยิบยกประเด็นที่วุฒิสมาชิกสหรัฐฯ เบอร์นี่ แซนเดอร์ นักการเมืองผู้ผลักดันนโยบายลดความเหลื่อมล้ำ ตั้งคำถามต่อคำกล่าวของ อีลอน มัสก์ และ บิล เกตส์ เกี่ยวกับอนาคตของแรงงานว่า “เมื่อ AI ทำงานแทนมนุษย์ได้แทบทุกอย่างแล้ว ประชาชนทั่วไปจะเอาเงินที่ไหนมาจ่ายค่าเช่าบ้านหรือค่าน้ำค่าไฟ?”
โดยเบอร์นี่ แซนเดอร์ ระบุผ่านรายการทอล์คโชว์ของ CNN ว่า “อีลอน มัสก์ ซึ่งทุ่มเงินลงทุนหลายแสนล้านดอลลาร์ในเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ เคยกล่าวว่า AI และหุ่นยนต์จะเข้ามาแทนที่งานแทบทุกประเภท จนการทำงานอาจไม่ใช่สิ่งจำเป็นสำหรับมนุษย์อีกต่อไป ขณะที่บิล เกตส์ ซึ่งลงทุนในเทคโนโลยีด้านเดียวกันด้วยเงินมหาศาล ได้แสดงความเห็นในทำนองเดียวกันว่า มนุษย์อาจไม่จำเป็นต่อกิจกรรมส่วนใหญ่ของโลกในอนาคต”
เบอร์นี่ แซนเดอร์ ตั้งคำถามว่า “หากโลกกำลังมุ่งไปสู่สังคมที่งานหายไปและมนุษย์ไม่ใช่ฐานของระบบเศรษฐกิจอีกต่อไป ผู้คนจะมีรายได้จากที่ใดเพื่อเลี้ยงดูครอบครัว เข้าถึงระบบสาธารณสุข และจ่ายค่าเช่าที่อยู่อาศัย พร้อมตั้งข้อสังเกตว่า จนถึงขณะนี้ยังไม่มีการหารืออย่างจริงจังในรัฐสภาสหรัฐฯ เกี่ยวกับความเป็นจริงที่อาจเกิดขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ดังกล่าว”
สำหรับประเทศไทย ประเด็นนี้กลายเป็นอีกหนึ่งโจทย์หินที่พรรคการเมืองไทยในการเลือกตั้งปี 2569 ต้องตอบให้ชัดว่ามีวิสัยทัศน์อย่างไรในการพาประเทศรอดพ้นจากภาวะ “ตกงานสะสม” และความเหลื่อมล้ำที่อาจกว้างขึ้น
ในสนามเลือกตั้งครั้งนี้ พรรคประชาชน ชูยุทธศาสตร์ “รัฐแพลตฟอร์ม” โดยเน้นการสร้าง “คูปองรีสกิล” (Reskill Voucher) เพื่อให้งบประมาณประชาชนไปเลือกเรียนทักษะใหม่รับมือ AI พร้อมใช้ Data Analytics จากข้อมูลประกันสังคมเพื่อ พยากรณ์ความเสี่ยงในการตกงานล่วงหน้า ในแต่ละอุตสาหกรรม และเสนอแผนลงทุนด้านการศึกษาถึง 50,000 ล้านบาท เพื่อสร้าง Maker Space และบรรจุหลักสูตร AI/Coding ตั้งแต่ระดับพื้นฐาน
ขณะที่ พรรคเพื่อไทย นำเสนอแนวคิด “AI for All” โดยระบุว่าจะเปิดหลักสูตร AI ฟรี เพื่ออัปเกรดทักษะคนไทยสู่ระดับสากล และใช้ AI ยกระดับเศรษฐกิจดิจิทัลเพื่อสร้างรายใหม่ๆ เช่น เกษตรอัจฉริยะ และทนาย AI เพื่อลดต้นทุนให้ SME
ด้านพรรคการเมืองอื่นๆ ต่างร่วมนำเสนอเทคโนโลยีเพื่อความปลอดภัยและโอกาสใหม่ โดย พรรคภูมิใจไทย เน้นการใช้ AI คุ้มครองประชาชนจากสแกมเมอร์และภัยไซเบอร์ พร้อมสร้างแพลตฟอร์มเรียนออนไลน์ฟรีที่มีระบบสะสมหน่วยกิตออกวุฒิการศึกษาได้จริง
พรรคประชาธิปัตย์ มุ่งเป้าไปที่การสร้างเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่จาก Data Economy และการใช้ AI ตรวจจับทุจริต ขณะที่ พรรคพลังประชารัฐ และ พรรคไทยสร้างไทย เน้นการวางโครงสร้างพื้นฐาน 5G และการปั้น Smart SME เพื่อกระจายโอกาสและรายได้สู่ท้องถิ่น
อย่างไรก็ตาม หัวใจสำคัญของการอยู่รอดในยุค AI คือการปรับตัวเชิงโครงสร้าง ขณะที่นโยบายของพรรคการเมืองทั้งไทยและต่างประเทศส่วนใหญ่ยังคงมุ่งเน้นการ “ปรับทักษะ” ของแรงงาน มากกว่าการผลักดันคำถามเชิงโครงสร้างให้กลายเป็นนโยบายหลักว่า หากการทำงานไม่ใช่ฐานของรายได้อีกต่อไปดังที่เบอร์นี่ แซนเดอร์ตั้งข้อสังเกต รัฐควรออกแบบระบบสวัสดิการและการกระจายรายได้อย่างไรในโลกหลัง AGI
ความท้าทายที่แท้จริงไม่ใช่แค่เรื่องเทคโนโลยี แต่คือวิธีที่คนจะรับมือกับการเปลี่ยนแปลงเพื่อให้มั่นใจว่า ช่องว่างระหว่างผู้ที่ได้รับประโยชน์จาก AI และผู้ที่เสียประโยชน์จะไม่ขยายกว้างจนเกินไป
การเลือกตั้งวันที่ 8 ก.พ. 2569 จึงไม่ใช่แค่การเลือกพรรคที่ชอบ แต่คือการเลือกเดิมพันอนาคตว่าคนไทยจะมีที่ยืนอย่างไรในโลกที่ AI กำลังจะฉลาดกว่ามนุษย์ วิสัยทัศน์ของนักการเมืองในวันนี้จะเป็นคำตอบว่า ประเทศไทยจะถูกปล่อยไปตามยถากรรม หรือจะมีการเตรียมพร้อมอย่างมียุทธศาสตร์เพื่อเปลี่ยนวิกฤต AGI ให้กลายเป็นโอกาสในการยกระดับคุณภาพชีวิตอย่างยั่งยืน
