สตง.สอบงบแก้ปัญหา “ปลาหมอคางดำ” ระบาดยังไม่สัมฤทธิ์ผล หลายพื้นที่ไม่ดำเนินการตามแผน ใช้จ่ายไม่เป็นไปตามระเบียบ บางอปท.ปล่อยเกียร์ว่าง พบเบิกวัสดุสำหรับผลิตน้ำหมักชีวภาพแต่ไม่นำไปใช้งานจริง เจ้าหน้าที่ไม่ได้บันทึกความเห็นประกอบการตรวจสอบหลักฐานน้ำหนัก ในเอกสารสรุปปริมาณ-นำส่งปลา จี้กระทรวงเกษตรฯ เร่งรัดแก้ไขปัญหาด่วน
สำนักข่าว Next News รายงานว่า ในช่วงปี 2568 สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ตรวจสอบพบปัญหาการใช้จ่ายเงินเพื่อบริหารจัดการและแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ โดยพบข้อบกพร่องในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐหลายแห่ง ทั้งในด้านการขับเคลื่อนมาตรการแก้ไขปัญหาที่ยังไม่ครอบคลุมพื้นที่เป้าหมาย และการปฏิบัติงานที่ไม่เป็นไปตามคู่มือและระเบียบที่กำหนด พบข้อบกพร่องจำนวน 5 รายงาน จาก 5 หน่วยงาน
ผลการตรวจสอบพบว่า การใช้จ่ายงบประมาณเพื่อแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำยังไม่บรรลุวัตถุประสงค์ตามที่กำหนด เนื่องจากการดำเนินโครงการในหลายพื้นที่ยังไม่ครอบคลุมพื้นที่ที่มีการแพร่ระบาดทั้งหมด และไม่สอดคล้องกับมติคณะรัฐมนตรี รวมถึงแผนปฏิบัติการแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ พ.ศ. 2567-2570
นอกจากนี้ แม้แผนปฏิบัติการดังกล่าวจะกำหนดให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นหน่วยงานหลักในการขับเคลื่อนภารกิจในพื้นที่ แต่จากการตรวจสอบพบว่า องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในบางจังหวัดยังไม่มีการดำเนินการใด ๆ ตามภารกิจที่ได้รับมอบหมาย
อีกประเด็นหนึ่งที่ สตง.ตรวจพบ คือ การดำเนินโครงการกำจัดปลาหมอคางดำจากแหล่งน้ำธรรมชาติโดยการนำไปใช้ประโยชน์ ไม่เป็นไปตามคู่มือการปฏิบัติงานและระเบียบที่เกี่ยวข้อง โดยพบกรณีมีการเบิกวัสดุสำหรับผลิตน้ำหมักชีวภาพจากปลาหมอคางดำ แต่ไม่มีการนำวัสดุดังกล่าวไปใช้งานจริง รวมถึงพบว่าเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบบางรายไม่ได้บันทึกความเห็นประกอบการตรวจสอบหลักฐานน้ำหนักปลาในเอกสารสรุปปริมาณและการนำส่งปลา ตามขั้นตอนที่กำหนด
สตง.ระบุว่า การไม่ปฏิบัติตามคู่มือและแนวทางการดำเนินงานดังกล่าว อาจขัดต่อหลักการตามมาตรา 8 (4) แห่งพระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 ที่กำหนดให้การใช้จ่ายงบประมาณภาครัฐต้องเป็นไปอย่างคุ้มค่า โปร่งใส และตรวจสอบได้
จากผลการตรวจสอบ สตง.ได้เสนอแนะให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งกำกับดูแลและกำชับเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบให้ปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ มติคณะรัฐมนตรี และหนังสือสั่งการที่เกี่ยวข้องอย่างเคร่งครัด พร้อมเตือนว่า หากปล่อยให้เกิดข้อบกพร่องในลักษณะเดียวกันซ้ำอีก อาจเข้าข่ายเป็นการไม่ปฏิบัติตามกฎหมายว่าด้วยวินัยการเงินการคลังของรัฐ และอาจถูกพิจารณาดำเนินการทางวินัยตามที่กฎหมายกำหนด
ขณะเดียวกัน สตง.เสนอให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์นำผลการตรวจสอบเสนอต่อคณะกรรมการแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ และผู้บริหารระดับนโยบาย เพื่อเร่งรัดการดำเนินงานให้เป็นไปอย่างเข้มงวด ต่อเนื่อง และสอดคล้องกับแผนปฏิบัติการแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำ พ.ศ. 2567-2570 เพื่อให้การใช้งบประมาณของรัฐเกิดประสิทธิภาพและสามารถแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดได้อย่างเป็นรูปธรรมต่อไป
