สภาผู้บริโภคเร่ง อย. กวาดล้าง ยาย้อมผมเถื่อน ไร้เลข อย. - ฉลากภาษาไทย หลังผู้บริโภคร้องเรียนยาย้อมผมฟาแจ๊ส อ้างสารสกัดธรรมชาติ แต่ใช้แล้วมีอาการคัน จี้ อย.ต้องดำเนินการให้เห็นผลภายในปีนี้
สำนักข่าว Next News รายงานว่าเมื่อวันที่ 17 พฤษภาคม 2569 สภาผู้บริโภคได้ออกเอกสารข่าวแจกระบุว่า ภก.ภาณุโชติ ทองยัง อนุกรรมการด้านอาหาร ยา และผลิตภัณฑ์สุขภาพ สภาผู้บริโภค ได้เร่งเรียกร้องให้สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ดำเนินการกวาดล้างผลิตภัณฑ์ผิดกฎหมายบนแพลตฟอร์มออนไลน์ให้แล้วเสร็จภายในปี 2569 หลังจากพบปัญหายาย้อมผมเถื่อนที่ไม่มีเลข อย. และฉลากภาษาไทย ซึ่งส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อผู้บริโภค
โดยเอกสารข่าวแจกดังกล่าวสืบเนื่องจากกรณีที่มีผู้บริโภคร้องเรียนคือการซื้อยาย้อมสีผมยี่ห้อ ฟาแจ๊ส (Fajazz) จากแพลตฟอร์ม TikTok ซึ่งโฆษณาว่ามาจากสารสกัดธรรมชาติและมีราคาถูก แต่หลังจากใช้กลับมีอาการแสบคันอย่างรุนแรง ศีรษะไหม้ บวมแดง และมีน้ำเหลืองไหล ผู้เสียหายพยายามติดต่อร้านค้าเพื่อเรียกร้องความรับผิดชอบ แต่ถูกปฏิเสธโดยอ้างว่าผู้ซื้อไม่ได้อ่านคำเตือนอย่างละเอียด ทั้งที่ผลิตภัณฑ์ดังกล่าวไม่มีฉลากภาษาไทยกำกับ มีเพียงข้อมูลภาษาต่างประเทศเท่านั้น
ภก.ภาณุโชติ ชี้ว่า กรณีนี้สะท้อนถึงปัญหาการจำหน่ายเครื่องสำอางผิดกฎหมายผ่านช่องทางออนไลน์อย่างชัดเจน เนื่องจากผลิตภัณฑ์ยาย้อมผมที่ถูกร้องเรียนไม่มีเลขจดแจ้งกับ อย. และไม่มีฉลากภาษาไทย ทำให้ผู้บริโภคไม่สามารถตรวจสอบข้อมูลสำคัญ เช่น ชื่อผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า วิธีใช้ คำเตือน วันผลิต วันหมดอายุ และส่วนประกอบของผลิตภัณฑ์ได้อย่างถูกต้อง ซึ่งขัดต่อพระราชบัญญัติเครื่องสำอาง พ.ศ. 2558 และถือเป็นความเสี่ยงต่อความปลอดภัยของผู้บริโภคอย่างมาก
นอกจากนี้ การโฆษณาว่าเป็นผลิตภัณฑ์จาก "ธรรมชาติ" "ปลอดภัย" "ไม่แพ้" หรือ "ไม่มีสารเคมี" ทั้งที่ยังคงมีส่วนประกอบของสารเคมีที่อาจก่อให้เกิดอันตราย อาจเข้าข่ายโฆษณาอันเป็นเท็จ หรือทำให้ผู้บริโภคเข้าใจผิดในสาระสำคัญ ซึ่งมีความผิดตามกฎหมายคุ้มครองผู้บริโภคและกฎหมายเครื่องสำอาง
สภาผู้บริโภคได้เรียกร้องให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง อาทิ อย. และสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด (สสจ.) เร่งกวาดล้างและตรวจสอบผลิตภัณฑ์ผิดกฎหมายที่จำหน่ายอยู่ทั้งตามร้านค้าและบนแพลตฟอร์มออนไลน์อย่างจริงจังและเห็นผลภายในปี 2569 รวมถึงเพิ่มมาตรการกำกับดูแลแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซและโซเชียลมีเดีย เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ประกอบการนำสินค้าที่ไม่ได้มาตรฐานหรือผิดกฎหมายมาจำหน่ายซ้ำ และลดความเสี่ยงอันตรายต่อผู้บริโภคในวงกว้าง
ภก.ภาณุโชติ ยังเสนอให้ อย. ขยายบทบาทไปสู่การดูแลผู้บริโภคอย่างครบวงจร ไม่ใช่แค่การเอาผิด แต่รวมถึงการให้คำแนะนำเกี่ยวกับการใช้สิทธิ การเรียกร้องค่าชดเชยความเสียหายต่อร่างกายและทรัพย์สิน และการเข้าถึงกระบวนการเยียวยาตามกฎหมาย พร้อมเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการสร้างความร่วมมือระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อเป็นระบบเฝ้าระวังที่มีประสิทธิภาพ
สำหรับคำแนะนำแก่ผู้บริโภค ภก.ภาณุโชติย้ำว่า ก่อนเลือกซื้อยาย้อมผม ควรตรวจสอบเลขจดแจ้ง อย. ผ่านเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชันของ อย. หากค้นหาไม่พบหรือไม่ตรงกับสินค้า ควรหลีกเลี่ยงการใช้งานทันที ผลิตภัณฑ์ที่ถูกกฎหมายจะต้องมีฉลากภาษาไทยแสดงข้อมูลสำคัญครบถ้วน ได้แก่ ชื่อผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า สถานที่ตั้ง วิธีใช้ คำเตือน วันผลิต วันหมดอายุ และเลขจดแจ้ง อย. นอกจากนี้ ควรทดสอบอาการแพ้บริเวณท้องแขนหรือหลังหูอย่างน้อย 48 ชั่วโมงก่อนใช้จริง ไม่ควรใช้ขณะมีแผลบนหนังศีรษะ และไม่ควรใช้ต่อเนื่องถี่เกินไป หากมีอาการแสบ คัน หรือบวม ควรรีบล้างออกทันที โดยเฉพาะเด็กและหญิงตั้งครรภ์ควรหลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่มีสาร P-Phenylenediamine (PPD) ในปริมาณสูง
ผู้บริโภคที่ได้รับอันตรายหรือพบผลิตภัณฑ์ที่ไม่มีเลขที่จดแจ้ง ไม่มีฉลากภาษาไทย สามารถร้องเรียนได้ที่สายด่วน อย. 1556, Line Official @FDATHAI, อีเมล [email protected] หรือปรึกษา-ร้องเรียนกับสภาผู้บริโภคได้ที่ www.tcc.or.th
