‘ไวซ์ไซท์’ เปิดผลวิเคราะห์โซเชียลฯ พบคนพูดถึง ‘น้ำท่วม’ ทะลุ 40 ล้านเอนเกจเมนต์ สะท้อนความกังวลต่อการทำงานของภาครัฐ และภาพการช่วยเหลือกันเองของประชาชนในยามวิกฤต
เมื่อวันที่ 27 กันยายน 2569 สืบเนื่องจากเหตุการณ์ฝนตกหนักสะสมจนส่งผลให้เกิดน้ำท่วมในหลายพื้นที่ของกรุงเทพฯ บริษัท ไวซ์ไซท์ (ประเทศไทย) จำกัด ได้เก็บรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลผ่านเครื่องมือ Zocial Eye ระหว่างวันที่ 16-26 กันยายน 2569 พบว่า มีการกล่าวถึงประเด็นนี้บนโซเชียลมีเดียสูงถึง 40 ล้านเอนเกจเมนต์ จากทั้งหมด 167,607 ข้อความ โดยประชาชนให้ความสนใจเป็นพิเศษกับความกังวลต่อการทำงานของรัฐบาล รวมถึงเสียงสะท้อนที่ว่า 'ประชาชนต้องช่วยกันเอง'
ทั้งนี้ จากการสำรวจพบว่า คำว่า ‘รัฐบาล’ ในบริบทน้ำท่วมถูกพูดถึงถึง 6,846 ข้อความ สร้างเอนเกจเมนต์เกือบ 1.9 ล้านครั้ง ขณะที่คำว่า ‘กังวล ปรากฏร่วมกับน้ำท่วม 1,182 ข้อความ สิ่งนี้สะท้อนว่าความไม่สบายใจของคนไม่ได้จำกัดแค่เรื่องน้ำท่วมบ้าน แต่รวมถึงความไม่แน่ใจในการบริหารจัดการของภาครัฐ สำหรับกรณีที่ถูกพูดถึงมากคือการรวมตัวของชาวพระนครศรีอยุธยาที่เคาะปี๊บทวงถามความรับผิดชอบ หลัง สส. ในพื้นที่เคยยืนยันว่าปีนี้น้ำจะไม่ท่วม แต่สุดท้ายน้ำท่วมจริงภายในไม่กี่วัน คลิปข่าวในลักษณะนี้ได้เอนเกจเมนต์รวมหลักหมื่นถึงหลักแสนต่อโพสต์
นอกจากนี้ คำว่า ‘ช่วยกันเอง’ ถูกกล่าวถึงจำนวน 488 ข้อความ โดยหนึ่งในโพสต์ที่ได้รับการพูดถึงอย่างกว้างขวางได้ตั้งข้อสังเกตว่า แทบทุกครั้งที่เกิดภัยพิบัติในประเทศไทย ไม่ว่าจะเป็นวิกฤตโควิด แผ่นดินไหว หรือน้ำท่วมในพื้นที่ภาคเหนือและหาดใหญ่ ภาพที่เกิดขึ้นซ้ำๆ คือ ประชาชนและภาคเอกชนมักเป็นฝ่ายลงมือช่วยเหลือกันเองก่อนที่ความช่วยเหลือจากภาครัฐจะมาถึง สิ่งนี้สะท้อนให้เห็นว่า เมื่อระบบการรับมือของรัฐมาไม่ทันการณ์ ความไว้วางใจของประชาชนจึงย้ายไปอยู่ที่ภาคเอกชนและชุมชนแทน
นอกเหนือจากประเด็นดังกล่าวแล้ว ข้อมูลบนโซเชียลมีเดียสะท้อนว่า 'ประชาชนเฝ้าติดตามสถานการณ์น้ำท่วมอย่างใกล้ชิด' โดยในช่วงวันที่ 16-21 กันยายน 2569 พบว่า การพูดถึงเรื่องน้ำท่วมยังอยู่ในระดับปกติที่ประมาณ 117 ข้อความต่อชั่วโมง ก่อนจะเร่งตัวขึ้นอย่างรวดเร็วเมื่อเกิดฝนตกหนักต่อเนื่องในพื้นที่ภาคกลางและกรุงเทพฯ ในวันที่ 23 กันยายน 2569 ปริมาณข้อความเริ่มทะลุ 500 ข้อความต่อชั่วโมง และพุ่งขึ้นไปแตะจุดสูงสุดที่ราว 6,400 ข้อความต่อชั่วโมงในช่วงสายของวันที่ 26 กันยายน ซึ่งสูงกว่าช่วงปกติถึง 55 เท่า แม้แต่ช่วงกลางดึก (00.00-05.00 น.) ก็ยังพบปริมาณข้อความเฉลี่ยกว่า 1,200 ข้อความต่อชั่วโมง ข้อมูลนี้สะท้อนให้เห็นว่า ประชาชนเฝ้าติดตามสถานการณ์กันอย่างใกล้ชิดตลอด 24 ชั่วโมง
ต่อมาเมื่อฝนตกหนัก คำถามของคนบนโซเชียลก็เปลี่ยนไปในทันที โดยช่วงวันที่ 22–26 กันยายน 2569 ประเด็นที่ถูกพูดถึงมากที่สุดคือการรายงานจุดน้ำท่วม 11,156 ข้อความ ตามด้วยการเตือนภัยและพยากรณ์ 10,683 ข้อความ และการเดินทาง/จราจร 5,916 ข้อความ โดยเขต พระนคร ถูกพูดถึงมากที่สุด 3,158 ข้อความ ตามด้วย ลาดพร้าว 1,669 ข้อความ และ ลาดกระบัง 1,266 ข้อความ ส่วนประเด็นที่โตเร็วที่สุดคือ 'ที่จอดรถหนีน้ำ' ซึ่งเพิ่มขึ้นถึง 127 เท่าในวันที่ 25 กันยายน 2569
เมื่อเกิดผลกระทบขึ้น การแชร์ช่องทางขอความช่วยเหลือก็เพิ่มขึ้นตาม เบอร์ 1784 ของกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยถูกพูดถึงมากที่สุด 420 ข้อความ ตามด้วย 1555 และ Traffy Fondue ที่ 290 ข้อความเท่ากัน ภายในครึ่งวันของวันที่ 26 กันยายน ข้อความเกี่ยวกับเบอร์ฉุกเฉินเพิ่มขึ้นถึง 18 เท่าเมื่อเทียบกับวันปกติ และโพสต์ที่พูดถึง Traffy Fondue สร้างเอนเกจเมนต์สูงสุดในกลุ่มนี้ที่ราว 172,000 ครั้ง
อย่างไรก็ตาม อีกหนึ่งประเด็นที่ประชาชนให้ความสนใจคือ การโพสต์เตือนภัยของเพจ ‘ที ลมฟ้าอากาศ’ โดยในคืนวันที่ 22 กันยายน 2569 ได้ที่ระบุถึงฝนที่จะตกหนักช่วงวันที่ 24–27 กันยายน 2569 ครอบคลุมกรุงเทพฯ ปริมณฑล และภาคตะวันออก ได้กลายเป็นคอนเทนต์ไวรัลที่ได้รับความสนใจอย่างมากด้วยยอด 155,294 Reactions, 4,535 Comments และ 49,047 Shares อีกทั้งคำว่า ‘กรมอุตุ/กรมอุตุนิยมวิทยา’ ถูกกล่าวถึงต่อเนื่องถึง 9,505 ข้อความ และสร้างเอนเกจเมนต์รวมสูงถึง 5.8 ล้านครั้ง สะท้อนให้เห็นว่า เพจอิสระและภาคประชาชนมีบทบาทสำคัญในการจุดกระแสให้คนตื่นตัวและเริ่มเฝ้าระวังล่วงหน้า
ต่อมา เมื่อสถานการณ์เริ่มคลี่คลายลง บทสนทนาบนโลกโซเชียลมีเดียได้หมุนเวียนมาสู่การแสดงความห่วงใยซึ่งกันและกัน ทั้งการช่วยเหลือสัตว์เลี้ยง (1,391 ข้อความ) รวมถึงการส่งกำลังใจและขอบคุณกัน (3,942 ข้อความ) ซึ่งเพิ่มขึ้นถึง 1,933 ข้อความภายในเวลาเพียงครึ่งวันของวันที่ 26 กันยายน
อย่างไรก็ดี ข้อมูลจากวิกฤตน้ำท่วมในเดือนกันยายน 2569 สะท้อนให้เห็นว่า ข้อมูลบนโซเชียลมีเดียเป็นอีกหนึ่งเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้เข้าใจสถานการณ์ได้อย่างรอบด้าน เพราะในทุกช่วงเวลา ตั้งแต่การเฝ้าระวังล่วงหน้า การรับมือเมื่อวิกฤตมาถึง ไปจนถึงการฟื้นตัวและเยียวยาจิตใจในท้ายที่สุด ต่างซ่อนสัญญาณและความต้องการของประชาชนที่แตกต่างกันไว้เสมอ ไม่ว่าจะเป็นความรวดเร็วในการเตือนภัย ตลอดจนความคาดหวังต่อการแก้ปัญหาของภาครัฐ
