"ทรัมป์" เซ็นอนุมัติ สำนักผู้แทนการค้าสหรัฐฯ ใช้มาตรา 301 สอบ 60 ประเทศรวมไทย โดน 2 ประเด็นทั้งเรื่อง "บังคับใช้แรงงาน" - "กำลังการผลิตภาคอุตสาหกรรมส่วนเกิน" เผย ปธน.สหรัฐฯ รีบเซ็นคำสั่งทันควันหลังศาลสูงสุด มีคำสั่งยกเลิกนโยบายภาษีตอบโต้ เผยกำหนดการไทยโดนสอบสวนเรื่องบังคับใช้แรงงาน 28 เม.ย.นี้
สำนักข่าว Next News รายงานว่าเมื่อวันที่ 12 มีนาคม 2569 สหรัฐอเมริกาได้เปิดการสอบสวนทางการค้าครั้งใหญ่ โดยพุ่งเป้าไปที่นานาประเทศและเขตเศรษฐกิจจำนวนมากถึง 60 แห่ง รวมถึงประเทศไทย ภายใต้มาตรา 301 ของกฎหมายการค้าปี ค.ศ. 1974 (Section 301 of the Trade Act of 1974) ซึ่งอนุญาตให้สหรัฐฯ สามารถสอบสวนและตอบโต้พฤติกรรมการค้าที่ไม่เป็นธรรมได้
การสอบสวนนี้แบ่งออกเป็นสองประเด็นหลัก โดยประเทศไทยเป็นหนึ่งในประเทศที่ถูกสอบสวนทั้งสองกรณี:
1.ประเด็นกำลังการผลิตภาคอุตสาหกรรมส่วนเกิน:
เมื่อวันพุธที่ 11 มีนาคม 2569 สหรัฐฯ ได้เริ่มการสอบสวนภายใต้มาตรา 301 โดยมุ่งเป้าไปที่ 16 ประเทศและเขตเศรษฐกิจ รวมถึงประเทศไทย ออสเตรเลีย อินโดนีเซีย ญี่ปุ่น มาเลเซีย สิงคโปร์ เกาหลีใต้ และไทย ในข้อกล่าวหาเรื่อง "กำลังการผลิตส่วนเกินเชิงโครงสร้างและภาคส่วนที่ได้รับการสนับสนุน" ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อธุรกิจและแรงงานของสหรัฐฯ กำหนดการพิจารณาไต่สวนสำหรับกรณีนี้คือวันที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2569
2.ประเด็นการละเลยควบคุมสินค้านำเข้าที่ผลิตจากแรงงานบังคับ:
ในวันถัดมา คือวันพฤหัสบดีที่ 12 มีนาคม 2569 สหรัฐฯ ได้ขยายการสอบสวนไปยัง 60 ประเทศและเขตเศรษฐกิจ รวมถึงไทย เกี่ยวกับข้อกล่าวหาว่า "ล้มเหลวในการบังคับใช้มาตรการห้ามสินค้าที่ผลิตจากแรงงานบังคับเข้าสู่ตลาดอย่างมีประสิทธิภาพ"
นายเจมีสัน กรีเออร์ ผู้แทนการค้าของสหรัฐฯ กล่าวว่า แม้จะมีฉันทามติระหว่างประเทศในการต่อต้านแรงงานบังคับ แต่หลายรัฐบาลกลับล้มเหลวในการบังคับใช้มาตรการดังกล่าว การพิจารณาไต่สวนสำหรับกรณีการบังคับใช้แรงงานของประเทศไทยมีกำหนดในวันที่ 28 เมษายน 2569
การเคลื่อนไหวล่าสุดนี้เกิดขึ้นหลังจากเมื่อเดือนก่อน ศาลสูงสุดของสหรัฐฯ มีคำสั่งให้ยกเลิก "ภาษีตอบโต้" (reciprocal tariffs) ที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เคยใช้ โดยชี้ว่าประธานาธิบดีใช้อำนาจเกินขอบเขต หลังจากนั้น ประธานาธิบดีทรัมป์ได้ออกคำสั่งเรียกเก็บภาษีทั่วโลก 10% ภายใต้มาตรา 122 ของกฎหมายการค้าปี พ.ศ. 2517 โดยมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2569 และอาจเพิ่มเป็น 15% ในอนาคต ผู้เชี่ยวชาญมองว่าการสอบสวนภายใต้มาตรา 301 ครั้งใหม่นี้ อาจเป็นเส้นทางทางเลือกเพื่อทดแทนภาษีที่ถูกยกเลิกไป
ผู้เชี่ยวชาญทางการค้าหลายคนได้ตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับขอบเขตการสอบสวนที่กว้างขวางเกินจริง และอาจนำไปสู่การสร้างความไม่พอใจให้กับประเทศพันธมิตร ซึ่งอาจเป็นอุปสรรคต่อความพยายามในการสร้างความร่วมมือระดับโลกเพื่อรับมือกับปัญหาที่แท้จริง นอกจากนี้ กำหนดการพิจารณาไต่สวนที่เร่งด่วน ตั้งแต่วันที่ 28 เมษายน ถึง 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2569 สำหรับการสอบสวนแรงงานบังคับ ก็ถูกมองว่า "สั้นเกินไปอย่างไม่สมจริง" เมื่อพิจารณาจากจำนวนประเทศที่เกี่ยวข้อง
ประเทศไทยและประเทศอื่นๆ ที่ถูกสอบสวนจะต้องจับตาดูผลการพิจารณาไต่สวนอย่างใกล้ชิด ซึ่งอาจนำไปสู่การกำหนดภาษีหรือมาตรการทางการค้าอื่นๆ จากสหรัฐฯ ได้ หากพบว่ามีการปฏิบัติทางการค้าที่ไม่เป็นธรรม
ที่มา https://www.cnbc.com/2026/03/13/us-section-301-probe-trade-trump-labor-practices.html,https://www.icis.com/explore/resources/news/2026/03/13/11188489/us-trade-office-begins-forced-labor-investigations-into-60-economies/
