สงครามเสี่ยงขยายวงสู่โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล หลังอิหร่านปิดจุดยุทธศาสตร์ ส่อกระทบสายเคเบิลหลัก 95% ทำอินเทอร์เน็ตชะงัก-ระบบ AI ทั่วโลกอัมพาต
ประเด็นความเสี่ยงของ สายเคเบิลใต้น้ำ กำลังกลายเป็นความกังวลสำคัญ หลังอิหร่านประกาศปิดช่องแคบฮอร์มุซ และขู่โจมตีเรือทุกลำที่พยายามผ่านช่องแคบนี้ ท่ามกลางความขัดแย้งกับสหรัฐอเมริกาและอิสราเอล โดยสถานการณ์ดังกล่าวไม่เพียงกระทบการขนส่งพลังงานโลก แต่ยังอาจลุกลามสู่โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล เสี่ยงทำให้ระบบอินเทอร์เน็ตในหลายภูมิภาคชะงักงัน
รายงานจาก Rest of World ระบุว่า กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC) ขู่จะทำลายเรือที่ผ่านเส้นทางตั้งแต่ 3 มีนาคมที่ผ่านมา ส่งผลให้เรือสินค้าจำนวนมากติดค้าง และมีเรือบรรทุกน้ำมันบางส่วนได้รับความเสียหาย สะท้อนความเสี่ยงต่อเส้นทางพลังงานที่มีสัดส่วนราว 20% ของโลก
นักวิเคราะห์มองว่า อีกหนึ่งผลกระทบที่น่ากังวลอย่างยิ่ง คือความเสี่ยงต่อ สายเคเบิลใต้น้ำ ซึ่งเป็นโครงสร้างพื้นฐานหลักของอินเทอร์เน็ตโลก โดย India Today รายงานว่า มีความเป็นไปได้ที่อิหร่านอาจใช้การตัดสายเคเบิลเป็นเครื่องมือทางยุทธศาสตร์ หากประเทศในอ่าวเปอร์เซีย เช่น สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ซาอุดีอาระเบีย และ บาห์เรน ยังคงเปิดฐานทัพให้สหรัฐฯ ใช้ปฏิบัติการทางทหาร
สายเคเบิลใต้น้ำรองรับการรับส่งข้อมูลระหว่างประเทศมากกว่า 95% และเชื่อมต่อศูนย์ข้อมูลของบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ เช่น Amazon Microsoft และ Google ซึ่งเป็นหัวใจของระบบคลาวด์และ AI ในภูมิภาคอ่าวเปอร์เซีย
ด้าน Capacity Media ระบุว่า สถานการณ์ปัจจุบันอาจเป็นครั้งแรกที่ทั้งช่องแคบฮอร์มุซและทะเลแดงเผชิญข้อจำกัดด้านความปลอดภัยพร้อมกัน ทำให้เรือซ่อมสายเคเบิลไม่สามารถเข้าพื้นที่ได้ หากเกิดความเสียหาย
ข้อมูลจาก Gulf News ชี้ว่า เฉพาะในทะเลแดงมีสายเคเบิลสำคัญอย่างน้อย 17 เส้น เชื่อมต่อยุโรป เอเชีย และแอฟริกา ขณะที่บริเวณช่องแคบฮอร์มุซยังเป็นจุดรวมของสายหลัก เช่น AAE-1, FALCON และ Gulf Bridge International ซึ่งเชื่อมอ่าวเปอร์เซียเข้ากับเครือข่ายอินเทอร์เน็ตโลก
หากสายเคเบิลใต้น้ำในพื้นที่ดังกล่าวได้รับความเสียหายจริง ประเทศที่ได้รับผลกระทบมากที่สุดจะเป็นกลุ่มประเทศในตะวันออกกลางที่ทำหน้าที่เป็น ฮับดิจิทัล ของภูมิภาค โดยเฉพาะ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ซาอุดีอาระเบีย และ กาตาร์ ซึ่งเป็นที่ตั้งของศูนย์ข้อมูลคลาวด์และ AI ขนาดใหญ่ การหยุดชะงักของสายเคเบิลจะส่งผลโดยตรงต่อบริการคลาวด์ การเงิน และระบบสื่อสารภายในประเทศ รวมถึงธุรกิจพลังงานที่พึ่งพาระบบดิจิทัลขั้นสูง
ในระดับภูมิภาค ผลกระทบจะลุกลามไปยังประเทศที่พึ่งพาเส้นทางข้อมูลระหว่างเอเชีย-ยุโรปผ่านทะเลแดงและฮอร์มุซ เช่น อินเดีย สิงคโปร์ และกลุ่มประเทศในยุโรปตอนใต้ โดยเฉพาะศูนย์กลางอินเทอร์เน็ตอย่าง อิตาลี และ ฝรั่งเศส ซึ่งเป็นจุดขึ้นฝั่งของสายเคเบิลจำนวนมาก
นักวิเคราะห์มองว่า เอเชียและยุโรปจะเผชิญความล่าช้าของข้อมูลที่เพิ่มขึ้นอย่างมาก ขณะที่บางบริการอาจหยุดชะงักชั่วคราว หากไม่สามารถเปลี่ยนเส้นทางการรับส่งข้อมูลได้ทันเวลา
ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า หากสายเคเบิลเหล่านี้ได้รับความเสียหาย ไม่ว่าจะจากการโจมตี ทุ่นระเบิด หรืออุบัติเหตุจากเรือ จะส่งผลกระทบรุนแรง เนื่องจากไม่สามารถส่งเรือซ่อมเข้าไปในพื้นที่สู้รบได้
สัญญาณความเสี่ยงเริ่มปรากฏชัดขึ้น หลังมีรายงานการโจมตีศูนย์ข้อมูลของ Amazon Web Services (AWS) ในภูมิภาค สะท้อนว่าสงครามกำลังขยายจากสนามรบสู่โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล
แม้ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ จะพยายามลดความเสี่ยงด้วยการกระจายจุดเชื่อมต่อสายเคเบิลออกนอกช่องแคบฮอร์มุซ และใช้เครือข่ายไฟเบอร์บนบกเป็นทางสำรอง แต่หากสายหลักเสียหาย ก็ยังอาจทำให้ความเร็วอินเทอร์เน็ตลดลงทั่วภูมิภาค
ขณะเดียวกัน โครงการวางสายเคเบิลใหม่ของ Meta อย่าง 2Africa Pearls ถูกระงับ หลังผู้รับเหมาประกาศไม่สามารถดำเนินงานในพื้นที่เสี่ยงได้ เช่นเดียวกับโครงการอื่นๆ อย่าง SEA-ME-WE 6 และ Fibre in Gulf ที่เผชิญความล่าช้า กระทบแผนเชื่อมต่อข้อมูลของประชากรกว่า 3 พันล้านคน
เหตุการณ์ลักษณะคล้ายกันเคยเกิดขึ้นในปี 2567 สายเคเบิล 3 เส้นในทะเลแดงได้รับความเสียหาย ส่งผลให้การรับส่งข้อมูลระหว่างเอเชีย ยุโรป และตะวันออกกลางลดลงราว 25% และใช้เวลาซ่อมนานหลายเดือน
นักวิเคราะห์มองว่า วิกฤตครั้งนี้สะท้อนจุดอ่อนเชิงโครงสร้างของโลกยุคดิจิทัล ที่ยังพึ่งพาเส้นทางข้อมูลเพียงไม่กี่จุดยุทธศาสตร์ หากเกิดความเสียหายขึ้นจริง ผลกระทบอาจลุกลามไปถึงระบบการเงิน ตลาดทุน โรงพยาบาล และโครงสร้างพื้นฐาน AI ทั่วโลก
อ้างอิง:
Rest of World: U.S.-Iran war threatens Gulf AI infrastructure as both data chokepoints close
India Today: Can Iran shut down global internet by cutting Hormuz undersea cables?
Gulf News: Iran war: Will your internet slow soon? Hormuz tensions raise undersea cable risks
Capacity Magazine: Iran-US war puts subsea cable network on a knife-edge
Al Jazeera: Iran says will attack any ship trying to pass through Strait of Hormuz
