ประชุมคณะทำงานศึกษาโครงสร้างการปฏิรูปสำนักงานประกันสังคม ครั้งที่ 2 เตรียมร่าง TOR จ้างทีมมาศึกษาการปฏิรูปองค์กร ปลัดแรงงานยันไม่ใครเสนอชื่อ "รักชนก-สหัสวัต" นั่งคณะปฏิรูปประกันสังคม
เมื่อวันที่ 20 ก.พ. 2569 พ.ต.ท.วรรณพงษ์ คชรักษ์ ปลัดกระทรวงแรงงาน เป็นประธานการประชุมคณะทำงานศึกษาโครงสร้างการปฏิรูปสำนักงานประกันสังคม ครั้งที่ 2/2569 โดยได้ข้อสรุปว่า จากการประชุมครั้งที่แล้วได้วางกรอบการปฏิรูปประกันสังคม 3 ด้าน ได้แก่ ระบบราชการที่มีความล่าช้า, ความโปร่งใส และการมีส่วนร่วม ซึ่งการประชุมครั้งนี้มีการหารือร่วมกันอีกครั้ง เพื่อวางแนวทางการร่างขอบเขตของงาน หรือ TOR เพื่อเปิดให้หน่วยงานหรือสถาบันที่สนใจยื่นเรื่องเข้ามาตามระบบจัดซื้อจัดจ้างของภาครัฐ
โจทย์หลักๆ มี 4 เรื่อง คือ 1. สำนักงานประกันสังคมควรจะเป็นรูปแบบใด เช่น ราชการ กึ่งราชการ หรือรูปแบบอื่นๆ 2. องค์ประกอบของหน่วยงานจะเป็นอย่างไร ทั้งที่มีอยู่เดิมและที่จะเกิดขึ้นใหม่ จะต้องมีการปรับปรุงอย่างไร 3. การบริหารงานจะเป็นอย่างไร จะต้องดำเนินการผ่านคณะกรรมการใด หรือจะมีบริบทใดที่จะตอบโจทย์การปฏิรูป 3 ด้านที่กำหนดไว้และ 4. ต้องมีการเปรียบเทียบให้เห็นภาพว่า สิ่งที่ประกันสังคมควรจะเป็นเทียบกับต่างประเทศ ทั้งด้านที่ประสบความสำเร็จและด้านที่ล้มเหลว มีปัญหาอุปสรรค และแนวทางต่างๆ อย่างไร เพื่อให้เห็นความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากการปฏิรูป
พ.ต.ท.วรรณพงษ์ กล่าวว่า โดยกระบวนการหลังจากที่มีประกาศ TOR มาแล้วจะต้องกรองอีกครั้ง ก่อนเข้าสู่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง คาดว่า ในการประชุมครั้งต่อไปในวันที่ 9 มี.ค. จะได้เห็นกรอบของ TOR ที่ชัดเจนยิ่งขึ้น และคาดว่า คณะทำงานปฏิรูปประกันสังคมฯ จะมีการประชุมอีกไม่เกิน 2 ครั้ง และคาดว่า ใน 1 ปี จะมีการปรับปรุงหรืออาจต้องออกกฎหมายที่สอดรับการปฏิรูป
นอกจากนี้ ที่ประชุมครั้งนี้ยังมีการศึกษาผลการดำเนินงานประกันสังคมจากประเทศที่น่าสนใจ เช่น มาเลเซีย เกาหลีใต้ ญี่ปุ่น สวีเดน และแคนาดา เพื่อเปรียบเทียบกับบริบทของประเทศไทย โดยผู้แทนจากทุกฝ่ายได้มีการเสนอหน่วยงานที่จะเข้ามาศึกษาการปฏิรูปประกันสังคม ซึ่งขณะนี้ยังไม่ได้มีการกำหนด TOR ออกมา และยังไม่ได้อยู่ในขั้นตอนการตัดสินใจ
"ที่ประชุมมีการแลกเปลี่ยนอย่างสร้างสรรค์ มีความเห็นตรงกันและรับทราบว่า จะต้องมีการจัดซื้อจัดจ้างทีมที่จะเข้ามาศึกษาการปฏิรูปตามระบบ ส่วนงบประมาณยังไม่สามารถระบุได้เนื่องจากจะต้องรอให้มีการร่าง TOR ให้แล้วเสร็จก่อน ซึ่งโดยปกติจะใช้เวลาประมาณ 45 วัน ยืนยันว่าในทุกกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างจะมีผู้แทนจากทุกฝ่ายเข้าร่วมด้วย เช่น คณะกรรมการ TOR, คณะกรรมการพิจารณาผล และคณะกรรมการตรวจรับ เพื่อให้เป็นไปตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งใจไว้" ปลัดกระทรวงแรงงาน ระบุ
เมื่อถามว่า ที่ผ่านมามีการจัดซื้อจัดจ้างหน่วยงานศึกษาการปฏิรูปประกันสังคมหลายครั้ง และใช้งบประมาณมากกว่า 10 ล้านบาท แต่กลับไม่มีการเปลี่ยนแปลง พ.ต.ท.วรรณพงษ์ ตอบว่า เรื่องนี้อาจเป็นความเข้าใจที่ไม่ครบ สิ่งที่มีการศึกษาในทุกครั้ง ประกันสังคมได้นำมาปรับปรุงองค์กรตลอด ไม่ว่าจะเป็นการปรับแก้กฎหมาย การปรับปรุงสิทธิประโยชน์ และการปรับปรุงโครงสร้างในทุกครั้ง
เมื่อถามอีกว่า การประชุมครั้งนี้มีการเสนอรายชื่อที่ปรึกษาหรือไม่ พ.ต.ท.วรรณพงษ์ กล่าวว่า ไม่ได้ใช้แล้ว เพราะตอนนี้นำไปสู่การศึกษารูปแบบเชิงลึกจริงๆ ซึ่งในการศึกษาก็จะมีผู้เชี่ยวชาญร่วมศึกษาอยู่แล้ว จึงไม่ได้มีการเสนอ หรือแต่งตั้งที่ปรึกษา และยืนยันว่า การประชุมครั้งนี้ ไม่มีฝ่ายใดเสนอให้มีการตั้งที่ปรึกษา
ทั้งนี้ ก่อนการประชุมในครั้งนี้มีรายงานว่าทางกลุ่มประกันสังคมก้าวหน้าจะมีการเสนอชื่อ น.ส.รักชนก ศรีนอก และ นายสหัสวัต คุ้มคง 2 ว่าที่ สส. จากพรรคประชาชน เข้าเป็นที่ปรึกษาคณะทำงานชุดนี้
ด้าน น.ส.รักชนก ศรีนอก ว่า สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน โพสต์เฟซบุ๊ก ระบุตอนหนึ่งว่า สิ่งที่ทำให้เสียใจมากที่สุดหลังเห็นผลการเลือกตั้งคือโอกาสที่พรรคประชาชนจะได้เข้าไป 'ล้างบาง' สำนักงานประกันสังคมจางหายไปด้วย เพราะการเอาสำนักงานประกันสังคมออกนอกระบบราชการต้องใช้ 250 สส. ยกมือโหวตให้ร่างพ.ร.บ.ผ่านในสภา ซึ่งต้องได้เป็นรัฐบาล แต่พรรคทำไม่สำเร็จ ขอโทษที่ยังทำดีไม่พอ จากนี้จะทำได้แค่ ตะโกนบอกเหมือนที่ทำมาตลอด แต่หากประธานคณะกรรมาธิการแรงงานมาจากพรรคประชาชนก็จะได้ตรวจทุกบาททุกโครงการ
ขณะที่ น.ส.กาญจนา พูลแก้ว เลขาธิการสำนักงานประกันสังคม กล่าวว่า ขณะนี้การรับฟังความคิดเห็นร่างระเบียบการเลือกตั้งบอร์ดประกันสังคมที่ปิดระบบไปเมื่อวันที่ 14 ก.พ.ที่ผ่านมามีจำนวนผู้ร่วมแสดงความเห็นสูงถึง 1,244,260 ครั้ง ซึ่งเป็นจำนวนมหาศาลกว่าทุกครั้งที่ผ่านมา จากนี้จะนำเหตุผลทั้งหมดมาวิเคราะห์อย่างละเอียดและใช้เวลาในการพิจารณาอย่างรอบคอบ
