สงกรานต์เป็นประเพณีสำคัญที่ยิ่งใหญ่ของคนไทย เป็นปีใหม่ไทย เพื่อเปลี่ยนผ่านปีให้มีมงคล ในบ้านมีการรดน้ำดำหัวขอพรผู้ใหญ่ งานเทศกาลตามวัดวาอารามเป็นไปด้วยความสวยงาม มีเสน่ห์ สนุก และ สงบ เป็นโอกาสเรียนรู้พระธรรมจากพระพุทธศาสนาที่เทศนาโดยพระสงฆ์ มีการสรงน้ำพระพุทธรูป ถือเป็นศิริมงคลยิ่ง
การเล่นประพรมน้ำหอมของผู้มาร่วมในงานเทศกาลตามที่จัดขึ้น หลังการทำบุญ โดยเฉพาะคนหนุ่มสาวเป็นวัฒนธรรมที่มีคุณค่า เป็นมรดกวัฒนธรรมที่มีการกล่าวถึงประเทศไทยในระดับโลก
วิวัฒนาการงานสงกรานต์ มีความเคลื่อนไหวชัดเจนขยายตัวเติบโต ทำให้ประเพณีสงกรานต์มีสัญญลักษณ์เฉพาะเพิ่มเติมจากที่กล่าวถึง คือ
(1) การเดินทางของผู้คนจำนวนมาก เพื่อกลับภูมิลำเนา กราบไหว้พ่อแม่ พบลูกหลาน เยี่ยมเยียนญาติพี่น้อง ถือเป็น มหกรรมการเดินทางที่ยิ่งใหญ่ ทัดเทียมกับ เทศกาลปีใหม่ เนื่องจากมีวันหยุดต่อเนื่อง หลายคนต้องขับรถระยะไกล และ ต้องอดทน เหนื่อยล้าจากรถติดในถนนที่ออกจากเมืองหลัก อย่างกรุงเทพมหานคร
(2) การใช้ยานพาหนะ ในการเข้าร่วมประเพณี การเล่นสาดน้ำ จากการประพรมน้ำหอม ทาแป้งดินสอพอง มีพัฒนาการ มาเป็น การสาดน้ำ การฉีดน้ำ การทำให้เปียก ให้หน้าขาวด้วยแป้งดินสอพอง ไม่เพียงการเดินเล่นน้ำ ขยายมาเป็น กาาใช้รถมอเตอร์ไซค์ รถกะบะบรรทุกน้ำ
(3) การดื่มแอลกอฮอล์ มีการร้องรำทำเพลง ร่วมสนุกรำวง และ การดื่มกิน ในที่สาธารณะ
บางคณะร่วมสนุกเป็นกลุ่ม มีการดื่มการเติมตลอดการร่วมงาน
ลักษณะสามประการดังกล่าว หากดำเนินการในขอบเขตเสรีภาพบุคคล มีสติ อยู่ในกติกา รักษาขอบเขต ก็จะไม่เกิดผลกระทบเกิดความเสียหายที่รุนแรงทั้งกับตนเองและสังคม
ในปัจจุบัน การควบคุมกำกับปัจจัยเสี่ยง มีการกล่าวถึง และ มีมาตรการ มีการสื่อสาร ที่ปรับเปลี่ยนตามยุคสมัย หลายเรื่องดีขึ้น เช่น ในประการแรก การเดินทางของผู้คนจำนวนมาก เพื่อกลับภูมิลำเนา มีระบบระเบียบ มีการสื่อสาร มีการตื่นตัว เตรียมการเพิ่มมากขึ้น อาจกล่าวได้ว่า มีผลเชิงป้องกันอุบัติเหตุหมู่ได้ในระดับที่ดี ทั้งนี้ อุบัติเหตุทางถนนช่วงเทศกาลสงกรานต์ ปี 2568 มีอุบัติเหตุ ผู้บาดเจ็บ และเสียชีวิต ลดลงจากปี 2567 มากกว่า 40% อย่างไรก็ตาม การเดินทางด้วยยานพาหนะขนาดเล็ก โดยเฉพาะมอเตอร์ไซค์ สามารถเกิดอุบัติเหตุได้ และ การควบคุมกำกับทำได้ยากกว่า มักเคลื่อนตัวเร็วยิ่งไม่มีอุปกรณ์ป้องกัน เข่น หมวกกันน็อค อุบัติเหตุก็จะรุนแรง ถึงชีวิตได้
การใข้ยานพาหนะ เข้าร่วมในประเพณี มีโอกาสเกิดอุบัติเหตุได้ หากขาดสติ มุ่งเอาสนุก โดยเฉพาะการเสพของมึนเมา และยังมีโอกาสล่วงละเมิดเสรีภาพผู้อื่น การสาดน้ำใส่ การประแป้งขาว หากไม่มีข้อตกลงกติกาที่ดี มีแนวโน้มที่จะเกิดการรุกล้ำเสรีภาพผู้ถูกกระทำ
การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในระหว่างการเดินทางและระหว่างการร่วมงานเทศกาล ถือ เป็น ปัจจัยเสี่ยงสำคัญ มีผลกระทบสูงมาก เนื่องจากผู้เสพผู้ดื่มจะขาดสติด้วยความมึนเมา การกระทำต่างๆ เช่น การขับรถ การสาดน้ำประแป้งโดยละเมิดเสรีภาพผู้อื่น ล้วนแล้วแต่มีเหตุปัจจัยมาจาก แอลกอฮอล์ ที่มาในรูปของ เบียร์ สุรา หลากหลาย ยิ่งหากขากการควบคุมการจำหน่ายและการป้องกันการเสพดื่มในที่สาธารณะด้วยแล้ว อาจเกิดอุบัติเหตุหมู่ ตลอดจนการทะเลาะเบาะแว้ง ได้ไม่ยาก
การขายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ในช่วงประเพณีสงกรานต์ แม้อาจมีผลดีทางเศรษฐกิจ เกิดการผลิต การขาย การบริการต่างๆ ในช่วงเทศกาลทำรายได้ให้ผู้ผลิตผู้จำหน่าย ตลอดจนภาษีเข้ารัฐ แต่ อันตรายที่มาจากการเสพเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยไม่ได้ควบคุมตนเอง โดยเฉพาะการขาดสติ ย่อมมีผลกระทบสูง เข่น การเสียชีวิตจากอุบัติเหตุโดยเฉพาะการขับขี่ยานพาหนะมอเตอร์ไซค์ ที่มักเป็นผู้ขี่หนุ่มสาวระดับเยาวชน การเสียชีวิตและบาดเจ็บแต่ละราย รัฐไม่เพียงต้องแบกรับค่าใข้จ่าย แต่ สถานบริการต้องเพิ่มการรองรับผู้ป่วยจำนวนมากในแต่ละปีจากสาเหตุดังกล่าว
ทั้งนี้ ข้อมูลการสูญเสียทางเศรษฐกิจจากการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของไทย ปี 2564 สูงถึง 165,450.5 ล้านบาท หรือ 1.02% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมประชาชาติ (GDP) ซึ่ง 96.3% เป็นการสูญเสียทางอ้อมจากการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร และการขาดงานหรือสูญเสียผลิตภาพจากการทำงาน
สงกรานต์ ไม่ใช่สงคราม จึงต้องไม่เจ็บตายแบบสงคราม แต่ จะต้องเป็น ประเพณีแห่งความสุข แห่งความหวัง ให้คนไทยก้าวข้ามอุปสรรคและสถานการณ์เลวร้ายที่รุมเร้าโดยเฉพาะวิกฤตพลังงาน สงกรานต์ 2569 ปีนี้ ทุกภาคส่วน โดยเฉพาะ ผู้บังคับใช้กฎหมายที่เกี่ยวกับความปลอดภัยทางถนน ความปลอดภัยในงานเทศกาล ร้านขายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และทุกภาคส่วนจึงควรร่วมมือกันป้องกัน ไม่ให้เป็น สงกรานต์ เมา ซิ่ง ตุย “Drink Drive Die “ ขออย่าให้เป็นสงกรานต์สุดท้ายของใครเลย.
