‘พาณิชย์’แจง ART กับสหรัฐ มุ่งรักษาตลาดส่งออกอันดับ 1 เพิ่มขีดความสามารถการแข่งขันของไทย ยันไม่ใช่เปิดเสรีโดยไร้หลักเกณฑ์ ชี้เป็นไปตามกรอบรายการสินค้า และเงื่อนไขที่ทั้งสองฝ่ายตกลงกัน พร้อมคำนึงถึงผลกระทบต่อเกษตรกร ผู้ผลิต และผู้ประกอบการในประเทศ
สำนักข่าว Next News รายงานเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2569 จากกรณีที่นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ลงนามร่วมกับนายโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ในแถลงการณ์ร่วมว่าด้วยความตกลงการค้าต่างตอบแทนระหว่างไทย-สหรัฐฯ ในระหว่างการประชุมสุดยอดอาเซียน ณ กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ ซึ่งเป็นการยืนยันว่า ทั้งสองประเทศได้บรรลุข้อสรุปในสาระสำคัญของการเจรจาความตกลงการค้าต่างตอบแทน (Agreement on Reciprocal Trade หรือ ART) แล้ว
นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ กล่าวว่า การที่ทั้งสองประเทศสามารถบรรลุข้อสรุปในสาระสำคัญของการเจรจาได้ ถือเป็นสัญญาณเชิงบวกต่อภาคธุรกิจและนักลงทุน โดยเฉพาะเมื่อสหรัฐฯ เป็นตลาดส่งออกอันดับ 1 ของไทย ที่มีความสำคัญต่อทั้งเศรษฐกิจและการจ้างงานในประเทศ ความคืบหน้าในครั้งนี้จึงเป็นอีกก้าวสำคัญในการรักษาตลาดส่งออกหลักของไทย โดยเฉพาะการสร้างความชัดเจนด้านอัตราภาษีให้อยู่ในระดับที่สามารถแข่งขันกับประเทศคู่ค้าอื่นๆ ได้ ซึ่งจะช่วยให้ผู้ประกอบการวางแผนการค้าและการลงทุนได้อย่างมั่นใจมากขึ้น และส่งเสริมบรรยากาศการค้าและการลงทุนระหว่างสองประเทศในระยะยาว
นางศุภจีกล่าวว่า การลงนามแถลงการณ์ร่วมครั้งนี้นับเป็นอีกก้าวสำคัญของความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างไทยกับสหรัฐฯ ซึ่งมีความร่วมมือกันมาอย่างยาวนาน ทั้งภายใต้สนธิสัญญาทางไมตรีและความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างไทยและสหรัฐฯ พ.ศ. 2509 และกรอบความตกลงว่าด้วยการค้าและการลงทุนระหว่างไทยและสหรัฐฯ พ.ศ. 2545
นางศุภจีกล่าวว่า ขณะเดียวกัน ความคืบหน้าของการเจรจา ART ยังมีความสำคัญท่ามกลางความไม่แน่นอนของนโยบายการค้าสหรัฐฯ ภายหลังการเลือกตั้งกลางเทอม (Midterm Elections) เมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน 2569 ซึ่งพรรคเดโมแครตได้รับเสียงข้างมากในสภาคองเกรสทั้งสองสภา โดยสภาชุดใหม่จะเริ่มปฏิบัติหน้าที่ในเดือนมกราคม 2570 ขณะที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ยังคงมีอำนาจดำเนินนโยบายการค้าและมาตรการภาษีภายใต้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง เนื่องจากสหรัฐฯ ยังอยู่ระหว่างกระบวนการไต่สวนตามมาตรา 301 ในประเด็นกำลังการผลิตส่วนเกินเชิงโครงสร้าง (Structural Excess Capacity) ซึ่งครอบคลุมประเทศไทยและประเทศคู่ค้าสำคัญในอาเซียน และอาจนำไปสู่มาตรการทางการค้าเพิ่มเติมในอนาคต ซึ่งยังอยู่ในอำนาจบริหารของผู้นำสหรัฐ ดังนั้นการผลักดันความคืบหน้าในครั้งนี้จึงมีความสำคัญต่อการสร้างความชัดเจนด้านการค้า รักษาความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทยในตลาดสหรัฐฯ และลดความเสี่ยงที่ผู้ประกอบการไทยจะเสียเปรียบประเทศคู่แข่งในภูมิภาค

ART2
รายงานข่าวจากกระทรวงพาณิชย์แจ้งว่า การเจรจา ART ที่ผ่านมา มีนางศุภจี เป็นผู้นำการเจรจาฝ่ายไทย โดยร่วมกับหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชนในนามทีมไทยแลนด์อย่างใกล้ชิดตลอดกระบวนการเจรจา พร้อมรับฟังข้อเสนอและข้อกังวลจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกฝ่าย เพื่อนำมาประกอบการกำหนดท่าทีของไทย และให้ข้อสรุปที่ได้คำนึงถึงผลประโยชน์ของประเทศและทุกภาคส่วนให้มากที่สุด
ทั้งนี้ การลงนามแถลงการณ์ร่วมครั้งนี้ถือเป็นความคืบหน้าสำคัญของการเจรจา โดยทั้งสองประเทศแสดงเจตนารมณ์ที่จะเดินหน้ากระบวนการภายในของแต่ละฝ่าย เพื่อนำไปสู่การลงนามในความตกลง ART อย่างเป็นทางการ และการมีผลใช้บังคับต่อไป โดยมีเป้าหมายเพื่อปรับสมดุลทางการค้าและเสริมสร้างความเป็นหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระหว่างไทยกับสหรัฐฯ ในระยะยาว
รายงานข่าวแจ้งว่า สำหรับขั้นตอนต่อไป ไทยและสหรัฐฯ จะร่วมกันขัดเกลาถ้อยคำทางกฎหมายของร่างความตกลงให้มีความชัดเจนและสมบูรณ์ ก่อนที่ฝ่ายไทยจะเสนอร่างความตกลงต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบในการลงนามอย่างเป็นทางการ จากนั้นจะเปิดรับฟังความคิดเห็นและนำผลการรับฟังไปประกอบการเสนอความตกลงต่อรัฐสภา ทั้งนี้ ความตกลง ART จะมีผลใช้บังคับเมื่อทั้งสองฝ่ายดำเนินกระบวนการที่เกี่ยวข้องครบถ้วนแล้ว

ART3
รายงานข่าวแจ้งว่า สำหรับกรอบการเจรจา ART มีการดำเนินการมาอย่างต่อเนื่องตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 2568 โดยรัฐบาลในขณะนั้นได้เจรจาจนได้ข้อสรุปในระดับกรอบความร่วมมือ (Framework Agreement) ซึ่งเป็นที่มาของอัตราภาษีที่ไทยได้รับในระดับ 19% และมีการประกาศสาระสำคัญผ่าน Joint Statement ต่อสาธารณชนเมื่อเดือนตุลาคม 2568 ในสมัยรัฐบาลนายอนุทิน 1 ก่อนที่การเจรจาจะดำเนินต่อเนื่องมาจนถึงการได้ข้อสรุปในสาระสำคัญของ ART เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน 2569 ที่ผ่านมา
รายงานข่าวแจ้งว่า การเปิดตลาดสินค้าตามกรอบความตกลงมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มทางเลือกให้แก่ผู้บริโภคและผู้ประกอบการไทย ทั้งในด้านสินค้า วัตถุดิบ และปัจจัยการผลิต โดยเฉพาะสินค้าที่ประเทศไทยไม่ได้ผลิตเอง หรือผลิตได้ไม่เพียงพอต่อความต้องการภายในประเทศ ซึ่งจะช่วยเพิ่มการแข่งขัน ลดต้นทุน และเพิ่มโอกาสให้ภาคธุรกิจไทยสามารถแข่งขันได้ดียิ่งขึ้น
ทั้งนี้ การเปิดตลาดไม่ได้หมายความว่าสินค้าจากสหรัฐฯ จะเข้ามาแทนที่สินค้าของไทยทั้งหมด แต่เป็นการเพิ่มโอกาสให้สินค้าสามารถแข่งขันกันภายใต้กลไกตลาด โดยผู้บริโภคและผู้ประกอบการเป็นผู้ตัดสินใจเลือกซื้อสินค้าที่เหมาะสมกับความต้องการและต้นทุนของตนเอง ขณะเดียวกัน สินค้าเกษตรและสินค้าอ่อนไหวที่อาจส่งผลกระทบต่อเกษตรกรและผู้ผลิตภายในประเทศ จะต้องได้รับการพิจารณาอย่างรอบคอบ โดยมีการกำหนดเงื่อนไขและมาตรการกำกับดูแลตามที่ตกลงกัน เช่น การกำหนดโควตานำเข้าและมาตรการควบคุมที่เหมาะสม เพื่อสร้างสมดุลระหว่างการเปิดตลาดกับการดูแลผู้ผลิตภายในประเทศ

ART4
รายงานข่าวแจ้งว่า เหตุผลสำคัญที่ประเทศไทยต้องเดินหน้าเจรจา คือการรักษาตลาดสหรัฐฯ ซึ่งเป็นตลาดส่งออกอันดับ 1 ของไทย โดยในปี 2568 ไทยส่งออกไปสหรัฐฯ มูลค่าประมาณ 2.37 ล้านล้านบาท และมีการประเมินว่าการส่งออกไปยังตลาดดังกล่าวเกี่ยวข้องกับการจ้างงานของคนไทยประมาณ 1.25 ล้านคน การรักษาตลาดที่มีศักยภาพสูงเช่นนี้จึงมีความสำคัญต่อทั้งผู้ส่งออก ผู้ประกอบการ SMEs ภาคอุตสาหกรรม เกษตรกร และแรงงานไทย หากประเทศไทยไม่สามารถรักษาความสามารถในการแข่งขันได้ ก็อาจเปิดโอกาสให้ประเทศคู่แข่ง โดยเฉพาะประเทศเพื่อนบ้าน เข้ามาแย่งชิงส่วนแบ่งตลาดและโอกาสทางการค้าของไทย
รายงานข่าวแจ้งว่า นอกจากนี้ ภายใต้กรอบความร่วมมือที่ทั้งสองฝ่ายได้เจรจาและตกลงกันไว้ตั้งแต่เดือนกรกฎาคม 2568 ยังครอบคลุมการนำเข้าสินค้าเกษตรจากสหรัฐฯ มูลค่าประมาณ 2.6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ รวมถึงการซื้อสินค้าและบริการด้านพลังงานและอากาศยาน โดยเป็นกรอบความร่วมมือที่กำหนดไว้ตั้งแต่การเจรจาในระยะแรก ที่ผ่านมา ประเทศไทยเกินดุลการค้ากับสหรัฐฯ อย่างต่อเนื่อง
รายงานข่าวแจ้งว่า ในช่วงที่เริ่มการเจรจาในปี 2568 ไทยมีมูลค่าดุลการค้าเกินดุลอยู่ในอันดับที่ 11 ของประเทศคู่ค้าสหรัฐฯ ก่อนขยับขึ้นมาอยู่ในอันดับที่ 7 ในช่วงรัฐบาลนายอนุทิน 1 และครึ่งแรกของปี 2569 ขยับมาอยู่ในอันดับที่ 5 ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนถึงความสำคัญของตลาดสหรัฐฯ ต่อเศรษฐกิจไทย และความจำเป็นที่ประเทศไทยต้องรักษาความสามารถในการแข่งขัน เพื่อให้ผู้ประกอบการไทยยังสามารถเข้าถึงตลาดที่มีประชากรกว่า 300 ล้านคน และมีกำลังซื้อสูงได้อย่างต่อเนื่อง แม้จะมีการดำเนินการตามกรอบความตกลง ART แต่ไทยยังมีโอกาสรักษาตลาดสหรัฐฯ ได้ต่อไป หากผู้ประกอบการไทยสามารถแข่งขันและขยายการส่งออกได้อย่างมีประสิทธิภาพ
รายงานข่าวแจ้งว่า สำหรับการได้ข้อสรุปในสาระสำคัญของ ART ยังไม่ใช่ขั้นตอนสุดท้ายของการดำเนินการ โดยประเทศไทยยังต้องผ่านกระบวนการภายในประเทศที่เกี่ยวข้อง ทั้งการตรวจสอบและขัดเกลารายละเอียดทางกฎหมาย การรับฟังความคิดเห็นจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย การสร้างความเข้าใจแก่ประชาชน ตลอดจนกระบวนการพิจารณาของคณะรัฐมนตรี (ครม.) คณะกรรมาธิการ และรัฐสภาตามขั้นตอนและกฎหมายที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการปรับปรุงกฎระเบียบที่จำเป็นก่อนความตกลงจะมีผลใช้บังคับ
รายงานข่าวแจ้งว่า กระทรวงพาณิชย์ยืนยันว่า การเจรจา ART เป็นการดำเนินนโยบายเพื่อรักษาผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจของประเทศในระยะยาว โดยมุ่งรักษาตลาดส่งออกสำคัญ เพิ่มโอกาสให้ผู้ประกอบการไทย และเสริมสร้างขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ ควบคู่กับการดูแลเกษตรกร ผู้ผลิต และประชาชนภายในประเทศ เพื่อให้ประเทศไทยสามารถใช้ประโยชน์จากความตกลงทางการค้าได้อย่างสมดุลและเกิดประโยชน์สูงสุดต่อเศรษฐกิจไทย
อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง
‘อนุทิน-ทรัมป์’ลงนามแถลงการณ์ร่วมข้อตกลงการค้าไทย-สหรัฐฯจ่อปิดดีลART
ติดตามต่อได้ที่: https://nextnewsth.com/th/public-policy/economy/6afc58ca768d5e128c006b87




