ย้อนสถิติผู้ว่าฯ กทม. ในอดีต 'พล.ต.จำลอง' เคยชนะด้วยสัดส่วนคะแนนสูงสุด 'ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์' ดำรงตำแหน่งยาวนานที่สุด และ 'ชัชชาติ' เจ้าของสถิติกว่า 1.3 ล้านเสียง
การเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร (กทม.) ที่กำลังจะเกิดขึ้นในเดือนมิถุนายนนี้ ถือเป็นสนามการเมืองท้องถิ่นที่หลายฝ่ายให้ความสำคัญ เนื่องจากกรุงเทพฯ เป็นเมืองหลวงที่เป็นทั้งศูนย์กลางด้านอำนาจ เศรษฐกิจ และการบริหารราชการแผ่นดินที่อาจสะท้อนให้เห็นถึงทิศทางของการเมืองระดับชาติอีกด้วย
สำนักข่าว Next News ย้อนไปดูการเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ได้เริ่มขึ้นตั้งแต่ปี 2518 โดยมีผู้ดำรงตำแหน่งผู้ว่าฯ ทั้งจากการแต่งตั้งและการเลือกตั้ง รวมทั้งสิ้น 17 คน ซึ่งตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา มีสถิติและตัวเลขประวัติศาสตร์ที่น่าสนใจดังต่อไปนี้
การเลือกตั้งครั้งแรกและผู้ว่าฯ ที่อยู่ในตำแหน่งสั้นที่สุด
นับตั้งแต่ปี 2516 กรุงเทพฯ มีผู้ว่าฯ ที่มาจากการแต่งตั้งรวมทั้งสิ้น 4 คน ได้แก่ นายชำนาญ ยุวบูรณ์, นายอรรถ วิสูตรโยธาภิบาล, นายศิริ สันตะบุตร และนายสาย หุตะเจริญ ต่อมาในปี 2518 ภายหลังจากที่มีการประกาศใช้ พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร การเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ครั้งแรกจึงได้เริ่มต้นขึ้น ซึ่งในขณะนั้นเป็นการเลือกตั้งรูปแบบ ‘ยกคณะ’ กล่าวคือ เป็นการเลือกผู้ว่าฯ 1 คน พร้อมกับรองผู้ว่าฯ อีก 4 คน และยังเปิดให้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภากรุงเทพมหานคร (สก.) ไปในคราวเดียวกัน
ในการเลือกตั้งครั้งแรกนั้น คณะของ ‘นายธรรมนูญ เทียนเงิน’ ผู้สมัครสังกัดพรรคประชาธิปัตย์ สามารถคว้าชัยชนะไปได้กว่า 99,247 คะแนน จากผู้มาใช้สิทธิเลือกตั้งจำนวน 266,266 คน แต่ดำรงตำแหน่งได้เพียง 1 ปี 262 วันเท่านั้น นายธรรมนูญก็ถูกนายกฯ สั่งให้พ้นจากตำแหน่ง เนื่องจากเกิดความขัดแย้งระหว่างฝ่ายนิติบัญญัติกับฝ่ายบริหารของ กทม.
นายธรรมนูญ เทียนเงิน ผู้ว่าฯ กทม.คนแรกที่มาจากการเลือกตั้ง
'พล.ต.จำลอง' เจ้าของสถิติชนะเลือกตั้งด้วยสัดส่วนคะแนนสูงสุด
ภายหลังจากที่นายธรรมนูญพ้นจากตำแหน่ง ผู้ว่าฯ กทม. ส่วนใหญ่ล้วนมาจากการแต่งตั้ง จนกระทั่งในปี 2528 การเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ครั้งที่ 2 จึงได้เริ่มต้นขึ้นอีกครั้ง โดยในปีนั้น ‘พล.ต.จำลอง ศรีเมือง’ จากกลุ่มรวมพลัง สามารถคว้าชัยชนะด้วยคะแนนเสียงกว่า 408,237 คะแนน ซึ่งนักวิชาการได้วิเคราะห์ว่า ชัยชนะในครั้งนี้มาจากภาพลักษณ์ที่ดูสมถะและดูเคร่งครัดในหลักศาสนา โดย พล.ต. จำลองเคยกล่าวไว้ในเวลานั้นว่า “ผมเชื่อว่า คนที่สามารถตัดความต้องการของตนเองได้มากที่สุด คือผู้ที่จะสามารถแก้ปัญหาของชาติได้ดีที่สุด”
ต่อมาในปี 2533 พล.ต.จำลอง ลงสมัครอีกครั้งและคว้าชัยชนะในศึกเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ได้อีกครั้ง โดยกวาดคะแนนเสียงไปได้สูงถึง 703,671 คะแนน จากจำนวนผู้มาใช้สิทธิเลือกตั้งทั้งหมด 1,147,576 คน ซึ่งคิดเป็นสัดส่วนสูงถึง 61.32% ส่งผลให้ พล.ต.จำลอง ครองสถิติเป็นผู้ว่าฯ ที่ชนะการเลือกตั้งด้วยสัดส่วนคะแนนสูงที่สุดในประวัติการณ์ ก่อนจะตัดสินใจลาออกจากตำแหน่งในวันที่ 22 มกราคม 2535
พล.ต.จำลอง ศรีเมือง อดีตผู้ว่าฯ กทม.
'ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์' นั่งเก้าอี้ผู้ว่าฯ นานที่สุดกว่า 6 ปี
หากย้อนดูสถิติที่ผ่านมา ผู้ที่อยู่ในตำแหน่งผู้ว่าฯ กทม. ยาวนานที่สุดคือ ‘ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ บริพัตร’ โดยในปี 2552 การเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. เกิดขึ้นหลังจากที่ ‘นายอภิรักษ์ โกษะโยธิน’ ผู้ว่าฯ จากพรรคประชาธิปัตย์ในขณะนั้นตัดสินใจลาออกจากตำแหน่งอย่างกะทันหัน เนื่องจากถูกคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ชี้มูลความผิดในคดีทุจริตโครงการจัดซื้อรถและเรือดับเพลิงมูลค่ากว่า 6,000 ล้านบาท ส่งผลให้ต้องมีการจัดการเลือกตั้งใหม่ในวันที่ 11 มกราคม 2552
ในการเลือกตั้งครั้งนั้น คนกรุงเทพฯ ต่างทุ่มคะแนนเสียงให้กับ ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ จากพรรคประชาธิปัตย์ จนสามารถคว้าชัยชนะไปได้กว่า 934,602 เสียง แต่การบริหารงานในสมัยแรกของ ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ ดูเหมือนจะไม่เป็นที่น่าพอใจของคนกรุงเทพฯ มากนัก ส่งผลให้ในการเลือกตั้งสมัยที่ 2 เมื่อปี 2556 กระแสนิยมของ ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ ลดน้อยลงอย่างเห็นได้ชัด ทั้งยังต้องลงสนามท้าชิงกับ พล.ต.อ.พงศพัศ พงษ์เจริญ ผู้สมัครจากพรรคเพื่อไทย
อย่างไรก็ตาม ในขณะนั้นโพลหลายสำนักต่างคาดการณ์ว่า พล.ต.อ.พงศพัศ จะสามารถคว้าชัยชนะในศึกครั้งนี้ไปได้ แต่เหตุการณ์กลับไม่เป็นเช่นนั้น เพราะในช่วงโค้งสุดท้ายก่อนวันเลือกตั้ง พรรคประชาธิปัตย์นำโดย ‘นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ’ ได้ปลุกกระแส “ไม่เลือกเรา เขามาแน่” เพื่อรณรงค์ให้ประชาชนเลือกตั้งเชิงยุทธศาสตร์ เพื่อป้องกันไม่ให้ขั้วอำนาจจากพรรคเพื่อไทยเข้ามาบริหารทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่น ปรากฏว่ากระแสดังกล่าวจุดติดในใจคนเมือง และส่งผลให้ ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ สามารถรักษาเก้าอี้ผู้ว่าฯ กทม. สมัยที่ 2 ได้สำเร็จ ทำให้เป็นผู้ว่าฯ กทม. ที่อยู่ในตำแหน่งยาวนานที่สุดถึง 6 ปี 202 วัน
ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ บริพัตร อดีตผู้ว่าฯ กทม.
เปิดสถิติ 3 ผู้ว่าฯ กวาดคะแนนเสียงทะลุล้าน
การเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ในปี 2565 ถือเป็นปีที่คนกรุงเทพฯ มีความตื่นตัวทางการเมืองค่อนข้างสูง โดยในปีนั้นกระแส 'ชัชชาติฟีเวอร์' ได้จุดติด จนทำให้นายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ที่ลงสมัครรับเลือกตั้งในนามอิสระ สามารถคว้าชัยชนะและนั่งเป็นผู้ว่าฯ กทม.คนปัจจุบัน โดยสามารถคว้าชัยชนะไปด้วยคะแนนเสียงถล่มทลายถึง 1,386,215 คะแนน ถือเป็นการทุบสถิติเดิมที่ ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ เคยทำไว้ในปี 2556 รวมถึงสถิติของนายสมัคร สุนทรเวช ที่เคยชนะการเลือกตั้งในปี 2543 ด้วยคะแนน 1,016,096 คะแนน
ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าฯ กทม. คนปัจจุบัน หมดวาระวันที่ 21 พ.ค.69
อย่างไรก็ดี ในวันที่ 21 พฤษภาคมนี้ นายชัชชาติกำลังจะครบวาระการดำรงตำแหน่ง และในเดือนมิถุนายนที่จะถึงนี้จะมีการเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. และ สก. ชุดใหม่ โดยในปีนี้มีผู้สมัครรับเลือกตั้งเปิดตัวแล้ว 5 คน ประกอบด้วย นายชัยวัฒน์ สถาวรวิจิตร หรือ ดร.โจ จากพรรคประชาชน นายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ในนามอิสระ ม.ล.กรกสิวัฒน์ เกษมศรี ในนามอิสระ นางมัลลิกา บุญมีตระกูล มหาสุข ในนามอิสระ และนายคมสัน พันธุ์วิชาติกุล ในนามอิสระ
ทั้งนี้ ผู้สมัครที่น่าจับตาที่สุดและคาดว่าจะเป็นตัวเต็งคือ นายชัชชาติ และนายชัยวัฒน์ จากพรรคประชาชน ซึ่งทั้งคู่ต่างนำเสนอแนวทางการทำงานที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน โดยนายชัชชาติชูโมเดลการขับเคลื่อนนโยบายผ่านการแก้ไขปัญหา 'เส้นเลือดฝอย' ทั่วกรุงเทพฯ ในขณะที่พรรคประชาชนภายใต้แคมเปญ 'กรุงเทพง่ายๆ' มองว่าการแก้ปัญหาเมืองหลวงต้องจัดการที่ ‘เส้นเลือดใหญ่’ ไปพร้อมกับการรื้อระบบบริหารจัดการและยกระดับคุณภาพชีวิตคนเมืองแบบครบวงจร
นอกจากนี้ ทั้งคู่ยังมีจุดแข็งที่แตกต่างกันอย่างน่าสนใจ โดยนายชัชชาติมีภาพลักษณ์ที่โดดเด่นเรื่องความตรงไปตรงมา การทำงานหนัก และมีผลงานที่ได้รับการยอมรับในระดับหนึ่ง แต่ดูจะค่อนข้างแผ่วในช่วงปลายวาระ ขณะที่ พรรคประชาชน มีฐานเสียงในกรุงเทพฯ ที่แข็งแกร่งสะท้อนจากการยึด สส. กทม. ทั้ง 33 เขต จากการเลือกเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา ดังนั้นศึกเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ในรอบนี้ จึงน่าติดตามว่าใครจะเป็นผู้ที่สามารถคว้าชัยชนะและครองใจคนกรุงเทพฯ ได้สำเร็จ!
เปิดสถิติตัวเลขที่น่าสนใจการเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ในอดีต
อ้างอิง
สำนักวิชาการ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร
สถาบันพระปกเกล้า
BBC
เครดิตภาพ : เพจชัชชาติ สิทธิพันธุ์, มูลนิธิจำลอง ศรีเมือง, https://www.youtube.com/watch?v=ZwHxgyiOixA
