นายกฯปากีสถานประกาศ ข้อตกลงสันติภาพสหรัฐฯ-อิหร่าน บรรลุขั้นสุดท้าย หลังทำหน้าที่เป็นตัวกลางสำคัญ มุ่งสู่ "ปฏิญญาอิสลามาบัด" แก้วิกฤตการณ์ครั้งใหญ่ ด้านอิหร่านวอนสื่ออย่าเพิ่งคาดเดาเนื้อหา หลังมีข่าวลือว่าจะลงนามกัน 14 มิ.ย. ขณะอิสราเอลและเฮซบอลเลาะห์ยังคงปะทะเดือดในเลบานอน
สำนักข่าว Next News รายงานข่าวสถานการณ์ตะวันออกกลางว่า นายเชห์บาซ ชารีฟ นายกรัฐมนตรีปากีสถาน ได้ประกาศอย่างเป็นทางการว่า มีการบรรลุข้อตกลงสันติภาพขั้นสุดท้ายระหว่างสหรัฐอเมริกาและอิหร่านแล้ว โดยอิสลามาบัดกำลังทำงานร่วมกับทั้งสองฝ่ายเพื่อกำหนดขั้นตอนต่อไป ถ้อยแถลงนี้เกิดขึ้นท่ามกลางรายงานที่ขัดแย้งกันและปฏิกิริยาที่หลากหลายจากผู้มีส่วนเกี่ยวข้องหลัก
ความคืบหน้าของข้อตกลงสันติภาพ
นายชารีฟอ้างว่าปากีสถานได้วางบทบาทของตนเองในฐานะคนกลางสำคัญ โดยมีรายงานว่าข้อตกลงเบื้องต้นอาจจะได้รับการตั้งชื่อว่า "ปฏิญญาอิสลามาบัด" เพื่อเป็นการระลึกถึงบทบาทของปากีสถานในการเจรจา นายอิชาก ดาร์ รัฐมนตรีต่างประเทศปากีสถาน ได้หารือเรื่องความก้าวหน้ากับนางกายา คัลลาส หัวหน้าฝ่ายนโยบายต่างประเทศของสหภาพยุโรป โดยทั้งสองฝ่ายต่างต้อนรับความคืบหน้าและหวังว่าจะนำไปสู่ความเข้าใจที่ยั่งยืนและการแก้ไขปัญหาอย่างสันติ
ก่อนหน้านี้ นายอับบาส อารากชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน ได้กล่าวว่า "บันทึกความเข้าใจอิสลามาบัด" เพื่อยุติสงครามอิหร่านนั้น "ไม่เคยใกล้เคียงกับความเป็นจริงขนาดนี้มาก่อน" แต่เขาได้เรียกร้องให้สื่อต่างๆ งดการคาดเดาเกี่ยวกับเนื้อหาจนกว่าจะมีการสรุป
ด้านประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ได้แชร์โพสต์โซเชียลมีเดียของนายอารากชีด้วย ทำให้คาดว่านี่อาจจะเป็นสัญญาณบวก รายงานของสื่อสหรัฐฯ ระบุว่า สหรัฐฯ และอิหร่านกำลังเตรียมการสำหรับข้อตกลงที่เป็นไปได้ก่อนการประชุม G7 ซึ่งจะเริ่มขึ้นในฝรั่งเศสในวันจันทร์ที่ 15 มิถุนายน โดยอาจมีการลงนามในบันทึกความเข้าใจที่นครเจนีวา สวิตเซอร์แลนด์
ข้อโต้แย้งเกี่ยวกับเงื่อนไขของข้อตกลง
อย่างไรก็ตาม รายงานจากสื่ออิหร่านเกี่ยวกับรายละเอียดของข้อตกลงได้ก่อให้เกิดการตอบโต้จากประธานาธิบดีทรัมป์ซึ่งได้ปฏิเสธรายงานเหล่านี้ โดยอ้างว่าเป็น "ข่าวปลอม"
โดยนายทรัมป์กล่าวว่า "ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับเงื่อนไขที่ตกลงกันเป็นลายลักษณ์อักษร" และได้ประณามอิหร่านว่า "ไร้เกียรติอย่างมาก"
สื่ออิหร่านบางแห่งอ้างว่าข้อตกลงดังกล่าวรวมถึงการที่อิหร่านควบคุมช่องแคบฮอร์มุซและการเลื่อนการหารือเรื่องโครงการนิวเคลียร์ออกไป แต่สำนักข่าว IRNA ของอิหร่านได้เตือนให้ระมัดระวังการคาดเดา โดยยืนยันว่าอิหร่านจะไม่สละการควบคุมเส้นทางยุทธศาสตร์นี้ และสหรัฐฯ จะไม่มีบทบาทในการบริหารจัดการช่องแคบฮอร์มุซในอนาคต นอกจากนี้ สำนักข่าว Fars ของอิหร่านยังรายงานว่า ข่าวลือที่อิหร่านจะลงนามในข้อตกลงกับสหรัฐฯ ที่เจนีวาในวันอาทิตย์ที่ 14 มิถุนายนนั้นไม่เป็นความจริง
เจ้าหน้าที่บริหารระดับสูงของรัฐบาลทรัมป์ได้กล่าวว่า ข้อตกลงที่กำลังจะเกิดขึ้นนั้นเป็นแบบ "อิงตามผลการปฏิบัติงาน" โดยอิหร่านจะไม่ได้รับทรัพย์สินที่ถูกอายัดคืนจนกว่าจะปฏิบัติตามส่วนของตนในข้อตกลง เงื่อนไขที่สื่ออิหร่านรายงานรวมถึงการไม่เพิ่มกำลังทหารหรือมาตรการคว่ำบาตรใหม่โดยสหรัฐฯ การปล่อยเงินทุนอิหร่านที่ถูกอายัด 2.4 หมื่นล้านดอลลาร์ (785,988,000,000 บาท) และการจัดตั้งกลไกการติดตามความคืบหน้าการทำตามข้อตกลง
ปฏิกิริยาของอิสราเอลและสถานการณ์ในเลบานอน
นายเบนจามิน เนทันยาฮู นายกรัฐมนตรีอิสราเอล กล่าวว่า เขา "เห็นด้วยอย่างเต็มที่" กับประธานาธิบดีทรัมป์ในการป้องกันไม่ให้อิหร่านครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ อย่างไรก็ตาม สำนักงานของเนทันยาฮูระบุว่า อิสราเอล "ไม่ได้เป็นส่วนหนึ่ง" ของบันทึกความเข้าใจที่กำลังจะเกิดขึ้นระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่าน แต่นายเนทันยาฮูได้หารือกับนายทรัมป์เกี่ยวกับข้อตกลงสุดท้าย ซึ่งจะรวมถึงการกำจัดวัสดุยูเรเนียมเสริมสมรรถนะ การรื้อถอนโครงสร้างพื้นฐานการเสริมสมรรถนะ การจำกัดการผลิตขีปนาวุธ และการยุติการสนับสนุนกลุ่มก่อการร้ายในภูมิภาค
ในขณะเดียวกัน สถานการณ์ความรุนแรงในเลบานอนยังคงดำเนินต่อไป กลุ่มเฮซบอลเลาะห์ได้รายงานการปะทะกับกองกำลังอิสราเอลที่รุกคืบเข้าสู่เมืองทางตอนใต้ของเลบานอน โดยกล่าวว่านักรบของตนได้โจมตีกองทหารอิสราเอลที่มัจญ์ดัล ซูน และปะทะด้วยอาวุธเบาและกลาง กองทัพอิสราเอลกล่าวว่าได้โจมตีเป้าหมายของเฮซบอลเลาะห์ 310 แห่งในเลบานอนใต้ในช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา และอ้างว่าได้สังหาร "ผู้ก่อการร้าย 80 ราย" นอกจากนี้ยังมีการเปิดเผยว่าได้ดำเนินการบุกโจมตีหมู่บ้านดิบบีนในเลบานอนใต้เมื่อหลายสัปดาห์ก่อน มีการเตือนอพยพสำหรับหมู่บ้านสามแห่งทางตอนใต้ของเลบานอนจากกองทัพอิสราเอล ภาพถ่ายจากพื้นที่แสดงให้เห็นความเสียหายอย่างกว้างขวางจากการโจมตีของอิสราเอลในเมืองไทร์ นบาติยาห์ และพื้นที่อื่นๆ ยังไม่เป็นที่แน่ชัดว่าข้อตกลงระหว่างสหรัฐฯ-อิหร่านจะครอบคลุมถึงเลบานอนหรือไม่ แม้ว่ารายงานของสื่ออเมริกันและอิหร่านจะชี้ว่าอาจจะรวมอยู่ด้วย โดยเฮซบอลเลาะห์เรียกร้องให้กองทหารอิสราเอลถอนกำลังออกจากประเทศ
ผลกระทบต่อตลาดน้ำมัน
ราคาน้ำมันทั่วโลกดิ่งลงสู่ระดับต่ำสุดนับตั้งแต่สัปดาห์แรกของวิกฤตอิหร่าน หลังจากประธานาธิบดีทรัมป์อ้างว่าใกล้จะบรรลุข้อตกลงสันติภาพกับเตหะราน ราคาน้ำมันดิบเบรนต์ลดลงจากประมาณ 93 ดอลลาร์ (3,045 บาท) ต่อบาร์เรลเหลือต่ำกว่า 85 ดอลลาร์ (2,783) ต่อบาร์เรลในวันศุกร์ที่ 12 มิถุนายน ท่ามกลางความหวังว่าข้อตกลงจะนำไปสู่การเปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการขับเคลื่อนตลาด
