เปิดเกมต่อรอง อิหร่านชูเงื่อนไขคุมฮอร์มุซ-ชดเชยสงคราม ปะทะ สหรัฐฯ สั่งรื้อนิวเคลียร์และตัดท่อน้ำเลี้ยงกลุ่มติดอาวุธ เจรจาชี้ชะตา 10 เม.ย.
เมื่อวันที่ 8 เมษายน 2569 อิหร่านประกาศยอมรับข้อเสนอหยุดยิงชั่วคราว 2 สัปดาห์กับสหรัฐฯ หลังการไกล่เกลี่ยจากปากีสถาน โดยระบุชัดเจนว่าเป็นเพียงการหยุดชั่วคราว เพื่อเปิดทางเจรจา ไม่ใช่การยุติสงครามอย่างสิ้นเชิง พร้อมเปิดเผยแผนสันติภาพ 10 ข้อที่สหรัฐฯ ยอมรับเป็นกรอบการเจรจา
สำนักความมั่นคงแห่งชาติสูงสุดของอิหร่านออกแถลงการณ์ยืนยันการยอมรับข้อตกลงหยุดยิง 2 สัปดาห์ หลังประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ประกาศระงับการโจมตีอิหร่าน โดยมีเงื่อนไขหลักคือเปิดช่องแคบฮอร์มุซให้เรือสินค้าผ่านได้อย่างปลอดภัยชั่วคราว
แถลงการณ์ของอิหร่านย้ำว่า “นี่ไม่ใช่จุดจบของสงคราม” แต่เป็นช่วงเวลา 2 สัปดาห์เพื่อเจรจาในกรุงอิสลามาบัด ประเทศปากีสถาน เริ่มวันศุกร์ที่ 10 เมษายนนี้
ฝั่งทำเนียบข่าวเผยแพร่ภาพแถลงการณ์อย่างเป็นทางการของอิหร่าน ซึ่งลงนามโดย อับบาส อารักชี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ผ่านแพลตฟอร์มเอ็กซ์ โดยอ้างอิงจากโพสต์บน Truth Social ของ ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์
แถลงการณ์ดังกล่าว ระบุว่า “ ในนามของสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน ขอแสดงความขอบคุณและซาบซึ้งต่อพี่น้องของเรา นายกรัฐมนตรีชาริฟ แห่งปากีสถาน และ จอมพลมูนีร์ สำหรับความพยายามอย่างไม่รู้จักเหน็ดเหนื่อยในการยุติสงครามในภูมิภาคนี้
“เพื่อตอบสนองต่อคำร้องด้วยมิตรภาพจากนายกรัฐมนตรีชาริฟ และเมื่อพิจารณาคำขอของสหรัฐอเมริกาที่ให้มีการเจรจาบนพื้นฐานของข้อเสนอ 15 ข้อ รวมถึงการประกาศของประธานาธิบดีสหรัฐฯ ที่ยอมรับกรอบทั่วไปของข้อเสนอ 10 ข้อของอิหร่านเพื่อใช้เป็นพื้นฐานในการเจรจา
“ขอประกาศในนามของสภาความมั่นคงแห่งชาติสูงสุดของอิหร่านว่า หากการโจมตีต่ออิหร่านยุติลง กองกำลังติดอาวุธอันทรงพลังของอิหร่านจะยุติปฏิบัติการป้องกันตนเอง
“พร้อมกันนี้ อิหร่านจะเปิดให้มีการเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซเป็นการชั่วคราวในช่วงระยะเวลา 2 สัปดาห์ ภายใต้การประสานงานของกองกำลังติดอาวุธของอิหร่าน และคำนึงถึงข้อจำกัดทางเทคนิค”
แถลงการณ์อย่างเป็นทางการของอิหร่าน
ด้านสำนักข่าว Nour News ซึ่งมีความเชื่อมโยงกับสภาความมั่นคงแห่งชาติสูงสุดของอิหร่าน ได้เผยแพร่ข้อเรียกร้อง 10 ประการของอิหร่าน ประกอบด้วย
สหรัฐฯ ต้องให้คำมั่นอย่างเป็นรูปธรรมว่าจะไม่ดำเนินการรุกรานอิหร่านอีก
อิหร่านยังคงมีอำนาจควบคุมช่องแคบฮอร์มุซต่อไป
ยอมรับสิทธิของอิหร่านในการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมเพื่อโครงการนิวเคลียร์
ยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรหลักทั้งหมดต่ออิหร่าน
ยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรทุติยภูมิที่ใช้กับบริษัทหรือประเทศที่ทำธุรกิจกับอิหร่าน
ยุติมติทั้งหมดของ United Nations Security Council ที่มุ่งเป้าไปยังอิหร่าน เพื่อยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรและข้อจำกัดระหว่างประเทศที่กดดันเศรษฐกิจและความมั่นคงของประเทศ
ยุติมติทั้งหมดของ International Atomic Energy Agency ที่เกี่ยวข้องกับโครงการนิวเคลียร์อิหร่าน
ชดเชยความเสียหายจากสงครามให้อิหร่าน
ถอนกำลังทหารสหรัฐฯ ออกจากภูมิภาค
หยุดยิงในทุกแนวรบ รวมถึงความขัดแย้งระหว่างอิสราเอลกับฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอน
สหรัฐฯ เคยเสนอแผนสันติภาพ 15 ข้อต่ออิหร่านเมื่อวันที่ 24 มีนาคม 2569 ผ่านช่องทางปากีสถาน เพื่อเป็นกรอบการเจรจาหยุดยิงและยุติสงครามในตะวันออกกลาง โดยอิหร่านปฏิเสธแผนนี้ว่า ไม่สมจริง และ เรียกร้องมากเกินไป ก่อนจะเสนอแผน 10 ข้อของตนเองเป็นการตอบโต้
ขณะที่สำนักข่าว Al Jazeera รายงานว่า แผน 15 ข้อของสหรัฐฯ ครอบคลุมถึงข้อเสนอหยุดยิงชั่วคราว 30 วัน (หรือ 1 เดือน) เพื่อเปิดทางสู่การเจรจา โดยมีเงื่อนไขหลักหลายประการที่อิหร่านมองว่าเป็นการแทรกแซงอธิปไตย
สำหรับรายละเอียดของแผน 15 ข้อ ซึ่งถูกเปิดเผยจากหลายแหล่งข่าว ประกอบด้วย
ยุติโครงการนิวเคลียร์ทางทหารทั้งหมด และรื้อถอนโรงงานนิวเคลียร์หลักสามแห่งของอิหร่าน
ห้ามเสริมสมรรถนะยูเรเนียม บนดินแดนอิหร่านโดยเด็ดขาด
โอนย้ายวัสดุยูเรเนียมที่เสริมสมรรถนะแล้ว ไปยังประเทศที่สามภายใต้การควบคุมของนานาชาติ
จำกัดและระงับโครงการขีปนาวุธ บัลลิสติกของอิหร่าน รวมถึงการพัฒนาและทดสอบ
ยุติการสนับสนุนกลุ่มติดอาวุธในภูมิภาค เช่น ฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอน และกลุ่มอื่นๆ ในอิรัก ซีเรีย และเยเมน
เปิดช่องแคบฮอร์มุซ ให้เรือสินค้าผ่านได้อย่างปลอดภัยและเต็มรูปแบบ โดยไม่มีการขัดขวาง
ยอมรับการตรวจสอบของ International Atomic Energy Agency อย่างเข้มงวดและไม่มีกำหนดเวลา สำหรับทุกสถานที่ที่เกี่ยวข้องกับพลังงานนิวเคลียร์
หยุดยิงถาวร ในทุกแนวรบ รวมถึงการโจมตีระหว่างอิสราเอลกับกลุ่มพันธมิตรของอิหร่าน
ลดกำลังทหารและกิจกรรมทางทหาร ในพื้นที่ใกล้เคียงช่องแคบฮอร์มุซและอ่าวเปอร์เซีย
รับประกันไม่พัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ และไม่แสวงหาเทคโนโลยีที่สามารถนำไปใช้ทางทหาร
ผ่อนคลายมาตรการคว่ำบาตรบางส่วน ที่เกี่ยวข้องกับโครงการนิวเคลียร์พลเรือน หากอิหร่านปฏิบัติตามเงื่อนไข
สหรัฐฯ และพันธมิตรจะให้ความช่วยเหลือทางเทคนิค ในการพัฒนาโครงการนิวเคลียร์พลเรือนของอิหร่านภายใต้การกำกับดูแล
สร้างกลไกการตรวจสอบระหว่างประเทศ เพื่อป้องกันการละเมิดข้อตกลง
จัดการเรื่องการชดเชยและการฟื้นฟู ในลักษณะที่ทั้งสองฝ่ายยอมรับได้ โดยไม่เป็นการยอมรับความผิดฝ่ายเดียว
เปิดทางสู่ความสัมพันธ์ปกติ ในอนาคต หากอิหร่านปฏิบัติตามข้อตกลงทั้งหมด โดยมีบทลงโทษหากฝ่าฝืน
อย่างไรก็ตาม ยังต้องติดตามอย่างใกล้ชิดว่า ข้อเสนอของทั้งสองฝ่ายจะสามารถปรับให้สอดคล้องกันได้หรือไม่ ในการเจรจาโดยตรงที่มีกำหนดในวันที่ 10 เมษายน 2569 ที่กรุงอิสลามาบัด ประเทศปากีสถาน ซึ่งปากีสถานภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรีและกองทัพปากีสถานเป็นผู้ไกล่เกลี่ยหลักมาตลอดกระบวนการ โดยการเจรจานี้จะเกิดขึ้นภายใต้กรอบข้อตกลงอิสลามาบัด (Islamabad Accord) ที่ปากีสถานเป็นเจ้าภาพและเสนอโครงสร้างการเจรจา ซึ่งอาจเป็นจุดชี้ชะตาทิศทางความขัดแย้งในภูมิภาคต่อจากนี้
อ้างอิง:
