เครื่องบินบัญชาการทางอากาศ Tu-214PU หรือ "เครื่องบินวันสิ้นโลก" ของรัสเซีย ถูกตรวจพบเดินทางจากกรุงมอสโกถึงกรุงเตหะราน ก่อนบินต่อไปยังกรุงปักกิ่ง ท่ามกลางความตึงเครียดสหรัฐฯ-อิหร่าน จุดกระแสจับตาบทบาทมอสโกและความเคลื่อนไหวของมหาอำนาจในภูมิภาคตะวันออกกลาง
สื่อต่างประเทศรายงานว่า รัสเซียส่งเครื่องบินบัญชาการ Tu-214PU หรือ "เครื่องบินวันสิ้นโลก" ลงจอดที่กรุงเตหะราน ประเทศอิหร่าน เมื่อวันที่ 13 กรกฎาคม 2569 ก่อนบินต่อไปยังกรุงปักกิ่งในเวลาต่อมา ระหว่างที่สถานการณ์สู้รบระหว่างสหรัฐอเมริกาและอิหร่านยังยกระดับอย่างต่อเนื่อง ทำให้การเคลื่อนไหวครั้งนี้ถูกจับตาอย่างใกล้ชิด
ข้อมูลการติดตามเที่ยวบินจาก Flightradar24 และ AirNav Radar ระบุว่า เครื่องบิน Tu-214PU หมายเลขทะเบียน RA-64531 ใช้สัญญาณเรียกขาน RSD420 บินตรงจากกรุงมอสโกมายังกรุงเตหะราน ใช้เวลาหลายชั่วโมงก่อนลงจอดในช่วงเช้า ขณะที่ United24 Media รายงานว่า หลังจากจอดพักได้ไม่นาน เครื่องบินลำดังกล่าวได้ออกเดินทางต่อไปยังกรุงปักกิ่ง ก่อนที่สหรัฐฯ จะเปิดปฏิบัติการโจมตีทางอากาศระลอกใหม่ในอิหร่าน
Firstpost รายงานว่า การเดินทางของเครื่องบินลำนี้เกิดขึ้นในช่วงที่สหรัฐฯ เปิดฉากโจมตีเป้าหมายทางทหารหลายแห่งในอิหร่าน ขณะที่อิหร่านประกาศเตรียมตอบโต้และขู่ว่าจะปิดช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันดิบที่สำคัญของโลก ทำให้การเคลื่อนไหวของรัสเซียได้รับความสนใจจากหลายฝ่าย
แม้ทางการรัสเซียและอิหร่านยังไม่ได้ชี้แจงวัตถุประสงค์ของเที่ยวบินดังกล่าว แต่ WION รายงานว่า นักวิเคราะห์ด้านความมั่นคงหลายรายประเมินว่า การส่งเครื่องบินบัญชาการเข้าสู่กรุงเตหะรานเป็นการประสานงานระดับสูงระหว่างสองประเทศในช่วงที่สถานการณ์ด้านความมั่นคงกำลังเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว
NDTV ระบุว่า Tu-214PU เป็นเครื่องบินบัญชาการทางอากาศที่ดัดแปลงจากเครื่องบินโดยสาร Tupolev Tu-214 ติดตั้งระบบสื่อสารเข้ารหัส ระบบป้องกันการรบกวนสัญญาณ และศูนย์บัญชาการเคลื่อนที่ เพื่อให้ผู้นำระดับสูงสามารถสั่งการกองทัพและหน่วยงานด้านความมั่นคงได้แม้อยู่ระหว่างการบินหรือในภาวะวิกฤต
ด้าน CNBC TV18 รายงานว่า เครื่องบินรุ่นนี้มีความเร็วเดินทางประมาณ 850 กิโลเมตรต่อชั่วโมง บินได้ไกลราว 6,500 กิโลเมตร ใช้เครื่องยนต์ PS-90A จำนวน 2 เครื่อง และได้รับการออกแบบให้สามารถปฏิบัติภารกิจในสภาพแวดล้อมที่มีความเสี่ยงด้านความมั่นคงสูง
Defence Security Asia ระบุว่า ปัจจุบันรัสเซียมีเครื่องบิน Tu-214PU ประจำการในฝูงบินพิเศษ Rossiya ที่สามารถระบุตัวตนได้อย่างน้อย 4-6 ลำ ขณะที่เครื่องบินบัญชาการ Il-80 รุ่นเก่ายังคงประจำการอยู่เช่นกัน แต่ Tu-214PU ได้รับการประเมินว่ามีความทันสมัยและมีความคล่องตัวมากกว่า
สื่อหลายแห่งยังเชื่อมโยงการเดินทางครั้งนี้กับสนธิสัญญาความเป็นหุ้นส่วนเชิงยุทธศาสตร์ฉบับสมบูรณ์ระหว่างรัสเซียและอิหร่าน ซึ่งประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน และประธานาธิบดีมาซูด เปเซชเคียน ลงนามร่วมกันเมื่อวันที่ 17 มกราคม 2568 ก่อนมีผลบังคับใช้อย่างเต็มรูปแบบในเดือนตุลาคมปีเดียวกัน
สนธิสัญญาดังกล่าวมีอายุ 20 ปี ครอบคลุมความร่วมมือด้านความมั่นคง การทหาร เศรษฐกิจ และพลังงาน ท่ามกลางสถานการณ์ที่ทั้งสองประเทศยังเผชิญมาตรการคว่ำบาตรจากชาติตะวันตก ส่งผลให้ความร่วมมือในหลายด้านขยายตัวต่อเนื่อง
ผู้เชี่ยวชาญด้านการทหารบางรายให้ความเห็นผ่านสื่อต่างประเทศว่า การส่งเครื่องบินบัญชาการไปยังเตหะรานอาจมีเป้าหมายเพื่อสนับสนุนการสื่อสารและการประสานงานด้านข่าวกรองระหว่างรัสเซียกับอิหร่าน โดยไม่จำเป็นต้องส่งกำลังทหารเข้าสู่พื้นที่โดยตรง อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีข้อมูลหรือหลักฐานยืนยันว่ามีการดำเนินภารกิจลักษณะดังกล่าวจริง
ความสัมพันธ์ระหว่างมอสโกและเตหะรานแน่นแฟ้นขึ้นอย่างต่อเนื่องนับตั้งแต่สงครามยูเครนเริ่มต้น โดยอิหร่านจัดหาอากาศยานไร้คนขับและยุทโธปกรณ์บางประเภทให้รัสเซีย ขณะที่รัสเซียขยายความร่วมมือด้านเทคโนโลยีและความมั่นคงกับอิหร่านมากขึ้น
การเดินทางของเครื่องบิน Tu-214PU ถูกจับตาในฐานะหนึ่งในความเคลื่อนไหวสำคัญของรัสเซียระหว่างที่สถานการณ์ในตะวันออกกลางยังมีความไม่แน่นอนสูง แม้จนถึงขณะนี้ยังไม่มีการเปิดเผยรายละเอียดอย่างเป็นทางการเกี่ยวกับภารกิจของเที่ยวบินดังกล่าวจากรัฐบาลรัสเซียหรือรัฐบาลอิหร่านก็ตาม
อ้างอิง:
