ม็อบ'พรรคประชาชนแมลงสาบ' ปะทะเดือดตำรวจหน้ารัฐสภาอินเดีย ปมโกงสอบระบาด

ม็อบ ‘พรรคประชาชนแมลงสาบ’ ปะทะตำรวจหน้ารัฐสภาอินเดีย ปมข้อสอบรั่วจุดชนวนวิกฤตเยาวชน

วันที่ 20 กรกฎาคม 2569 ผู้สนับสนุน Cockroach Janata Party (CJP) หรือ "พรรคประชาชนแมลงสาบ" หลายร้อยคนปะทะกับตำรวจในกรุงนิวเดลี เมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม หลังพยายามเดินขบวนไปยังอาคารรัฐสภาเพื่อเรียกร้องให้ ธรรมเมนทรา ปราธาน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ลาออก จากปัญหาการรั่วไหลของข้อสอบที่เกิดขึ้นต่อเนื่อง โดยเฉพาะการสอบคัดเลือกเข้าศึกษาต่อคณะแพทยศาสตร์ (NEET) ซึ่งกระทบผู้เข้าสอบมากกว่า 2 ล้านคนทั่วประเทศ

สำนักข่าว Associated Press รายงานว่า ตำรวจใช้กระบองและแก๊สน้ำตาสลายผู้ชุมนุม หลังกลุ่มผู้ประท้วงพยายามฝ่าแนวกั้นรักษาความปลอดภัยบริเวณใกล้อาคารรัฐสภา ซึ่งกำลังเปิดประชุมรัฐสภาตามวาระประจำปีรอบกลางปี ส่งผลให้เกิดเหตุปะทะครั้งรุนแรงที่สุดของขบวนการในช่วงหลายสัปดาห์ที่ผ่านมา

ด้านสำนักข่าว Reuters รายงานว่า ผู้ชุมนุมส่วนใหญ่เป็นเยาวชนที่เดินทางมาจากหลายรัฐทั่วอินเดีย โดยยังยืนยันข้อเรียกร้องให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการลาออก พร้อมเรียกร้องให้รัฐบาลปฏิรูประบบการสอบและดำเนินคดีกับผู้ที่เกี่ยวข้องกับการทุจริตข้อสอบอย่างจริงจัง หลังเกิดเหตุข้อสอบรั่วซ้ำหลายครั้งจนกระทบความเชื่อมั่นของประชาชน

ผู้ก่อตั้ง Cockroach Janata Party (CJP) คือ อภิจีต ดิปเก ได้ยุติการอดอาหารประท้วงตามคำขอของ โซนัม วังชุก นักกิจกรรมด้านการศึกษาชื่อดัง ซึ่งถูกนำตัวส่งโรงพยาบาลหลังอดอาหารเป็นเวลานาน โดย ThePrint รายงานว่า ดิปเกตัดสินใจยุติการอดอาหารหลังได้รับคำแนะนำจากบิดาของนักเรียนรายหนึ่งที่เสียชีวิตจากการฆ่าตัวตาย อย่างไรก็ตาม กลุ่มผู้ชุมนุมยืนยันว่าจะเดินหน้าเคลื่อนไหวต่อไป

ขบวนการ Cockroach Janata Party (CJP) เริ่มต้นขึ้นในเดือนพฤษภาคม 2569 หลังนายสุรยา กันต์ ประธานศาลฎีกาของอินเดีย ถูกวิพากษ์วิจารณ์จากคำกล่าวเกี่ยวกับเยาวชนว่างงาน ซึ่งถูกตีความว่าเปรียบเปรยคนรุ่นใหม่เป็น "แมลงสาบ" จากนั้นอภิจีต ดิปเก บัณฑิตจากมหาวิทยาลัยบอสตัน ได้โพสต์ข้อความเชิงเสียดสีบนสื่อสังคมออนไลน์ ก่อนก่อตั้งเพจและเว็บไซต์ของขบวนการ จนกลายเป็นกระแสในเวลาอันรวดเร็ว

รายงานข่าวจากสื่อต่างประเทศระบุว่า ภายในเวลาไม่กี่วัน บัญชีอินสตาแกรมของ Cockroach Janata Party (CJP) มีผู้ติดตามมากกว่า 22 ล้านบัญชี และในบางช่วงมีจำนวนผู้ติดตามสูงกว่าบัญชีทางการของพรรค Bharatiya Janata Party (BJP) โดยแรงสนับสนุนส่วนใหญ่เกิดจากความไม่พอใจต่อปัญหาการว่างงานของคนรุ่นใหม่และความไม่โปร่งใสในระบบการศึกษา

สำนักข่าว CNN รายงานว่า ผู้ประท้วงเลือกใช้ "แมลงสาบ" เป็นสัญลักษณ์ของขบวนการ โดยเปลี่ยนคำที่เคยถูกใช้ดูหมิ่นให้กลายเป็นสัญลักษณ์แห่งความอดทนและการไม่ยอมแพ้ พร้อมทั้งนำการเคลื่อนไหวจากโลกออนไลน์ลงสู่ท้องถนน เริ่มจัดการชุมนุมอย่างต่อเนื่องที่จันตาร์ มันตาร์ ตั้งแต่เดือนมิถุนายนที่ผ่านมา

โซนัม วังชุก นักกิจกรรมด้านการศึกษาวัย 59 ปี ซึ่งเป็นที่รู้จักจากการรณรงค์ด้านการศึกษามาอย่างยาวนาน กลายเป็นบุคคลสำคัญของการเคลื่อนไหวครั้งนี้ หลังเริ่มอดอาหารเพื่อกดดันรัฐบาล ก่อนที่ตำรวจจะนำตัวส่งโรงพยาบาลเมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม เหตุการณ์ดังกล่าวยิ่งทำให้มีผู้เข้าร่วมการชุมนุมเพิ่มขึ้น

Associated Press รายงานเมื่อวันที่ 20 กรกฎาคมว่า แม้ตำรวจจะสลายการชุมนุม แต่ผู้ประท้วงยังคงรวมตัวเป็นกลุ่มย่อยในหลายพื้นที่ ขณะที่ เซารัฟ ดาส โฆษกของ Cockroach Janata Party (CJP) เปิดเผยว่า รัฐบาลได้เริ่มติดต่อเพื่อเปิดการหารือในวันเดียวกัน และตัวแทนของกลุ่มได้เข้าพบนายเจพี นัดดา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขของอินเดีย

กรณีข้อสอบรั่ว โดยเฉพาะการสอบ NEET ซึ่งรัฐบาลต้องสั่งจัดสอบใหม่ ได้กลายเป็นประเด็นสำคัญที่จุดชนวนความไม่พอใจของเยาวชนจำนวนมาก เนื่องจากการสอบดังกล่าวเป็นประตูสำคัญสู่การศึกษาต่อด้านการแพทย์ และมีผลต่ออนาคตของผู้เข้าสอบทั่วประเทศ

รัฐบาลอินเดียภายใต้การนำของ นายกรัฐมนตรีนเรนทรา โมดี ปฏิเสธข้อกล่าวหาที่ว่ารัฐบาลเพิกเฉยต่อปัญหา พร้อมย้ำว่าการรักษาความปลอดภัยบริเวณรัฐสภาเป็นไปตามมาตรการด้านความมั่นคง ขณะที่ตำรวจกรุงนิวเดลีระบุว่าการเดินขบวนครั้งนี้ไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมาย

แม้ Cockroach Janata Party (CJP) จะเริ่มต้นจากขบวนการเสียดสีทางการเมืองบนสื่อสังคมออนไลน์ แต่ปัจจุบันได้รับการสนับสนุนจากพรรคฝ่ายค้านบางส่วน และขยายการเคลื่อนไหวไปยังหลายเมือง รวมถึงมุมไบ เบงกาลูรู และนาคปุระ ท่ามกลางความไม่พอใจของเยาวชนต่อปัญหาการว่างงานและระบบการศึกษาที่ถูกวิจารณ์ว่าขาดความโปร่งใส

อภิจีต ดิปเก วัย 30 ปี เคยทำงานด้านการสื่อสารทางการเมือง ก่อนเดินทางกลับอินเดียเพื่อเป็นผู้นำการเคลื่อนไหวบนท้องถนน ขณะที่โซนัม วังชุก ยังคงเป็นบุคคลสำคัญในการผลักดันข้อเรียกร้องด้านการปฏิรูปการศึกษา

ปัญหาการรั่วไหลของข้อสอบในอินเดียเกิดขึ้นซ้ำหลายครั้งตลอดช่วงหลายปีที่ผ่านมา ส่งผลให้ความเชื่อมั่นของประชาชนต่อระบบการสอบระดับชาติลดลงอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะการสอบที่มีผลต่อโอกาสทางการศึกษาและการประกอบอาชีพของเยาวชนจำนวนมาก ขณะที่การชุมนุมของ Cockroach Janata Party (CJP) ยังคงดำเนินต่อไปภายใต้การเฝ้าระวังของเจ้าหน้าที่ และการเจรจาระหว่างตัวแทนผู้ชุมนุมกับรัฐบาลยังอยู่ในระยะเริ่มต้น

อ้างอิง:  

Associated Press: Police in India clash with youth-led Cockroach party supporters near Parliament   

Reuters: LIVE: India's 'Cockroach' protest group leads march to parliament   

ThePrint: Cockroach Janta Party founder Abhijeet Dipke ends hunger strike at Jantar Mantar   

Babushahi.com: Cockroach Janata Party founder Abhijeet Dipke ends hunger strike    

CNN: Cockroach Janta Party: India’s viral youth movement hits the streets